E-Dergi

Beiser, felsefe tarihçiliği açısından oldukça önemli bir isim. Bu eserinde, 1840-1900 arasında yapılmış ve "sonlanmış" yani yirminci yüzyıla sarkmamış 5 önemli tartışmayı ele alıyor. Kitapta ele aldığı bu tartışmalar, kendi dönemlerinde çok önemli olmakla birlikte, daha sonra inşa edilen felsefe tarihinin ana akışının dışında bırakılmışlardır. Bu kitap sayesinde ana akım felsefe tarihi haricinde bir felsefe tarihinin mümkün ve kıymetli olduğunu görüyoruz. Ayrıca bu ve diğer kitaplarıyla Beiser, "genel olarak felsefe / düşünce tarihçiliği nasıl yapılmalıdır" sorusu için de güzel bir cevap sunuyor.

"Felsefe tarihi düşünürler ya da konulara göre değil, çatışmalara göre düzenlenmiştir. Bu çatışmalar günümüzde hala ilgi çeken konularla ilgilidir, böylelikle, antikacılık tehlikesinden kaçınır; ancak, bunlar, aynı zamanda çağdaşların kendileri için de önemlidir, bu nedenle de anakronizm sorununu savuşturur."

İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü hocalarının hazırladığı Çağdaş Felsefe Tartışmaları dizisinin ilk kitabıdır. Türkiye'de çağdaş felsefeye dair, kitap hacminde üretim görece azdır. Genel olarak çeviri üzerinden üretim bu alanda daha baskındır. Bu dizi önemli bir boşluğu doldurmaya adaydır.

Hacmi küçük bu eser, ismiyle müsemma, çağdaş etik alanının bir resmini bize sunuyor. Bilhassa felsefe lisans öğrencileri için yardımcı ders kitabı rolünün yanı sıra etik alanında çalışmak isteyen lisansüstü öğrenciler için de etik alanının geneline dair bir tasvir sahibi olmak ve üzerine tez yazabileceği sorunları tanımak açısından yararlı bir eser.

Çağdaş fizik oldukça teknik ve zor bir alandır. En başta derin bir matematik bilgisi ve kavrayışı talep eder çoğu zaman sağduyuya rağmen akıl yürütmeye devam etmeyi gerektirir. Genel ve Özel Görelilik kuramları da böyledir, yazarın da belirttiği gibi:
"Çoğu insanın göreliliği anlamakta çektiği zorluk, büyük ölçüde, göreliliğin kendi zihinlerine kazınmış uzay ve zaman kavramlarına ters düşmesinden kaynaklanıyordu"

Fakat popüler fizik kitapları içinde gördüğüm en "sözelci" dostu eser buydu. Lise 1 den sonra hiç matematik görmeyen okurlar için dahi anlaşılır bir dille göreliliği anlatmış

Oxford yayınlarının "Very Short Introductions" serisinden olan bu kitap, bilhassa klasik olmayan mantıklar üzerine yazdıklarıyla tanınan ve yaşayan en önemli mantık filozoflarından birisi olan Graham Priest tarafından kaleme alınmıştır.

Kitabın adı mantık olmakla birlikte içeriği açısından "mantık felsefesi" demek daha doğru olur. Haliyle Mantık felsefesi açısından bir giriş kitabıdır lakin konunun kendisi itibariyle basit bir kitap değildir. Mantığa dair kendine has bir kavrayışı olan filozof 13 tane temel konu seçmiş. Her bölümde konuya dair bir sorun ile başlıyor ve arkasından bizi konuyu düşünmeye sevk edecek biçimde devam ediyor. Mantığın felsefi temellerine aşina olmak isteyen okuyucu, normal bir kitap gibi baştan sona okumak yerine her bir bölümü çalışmalı, esere vakit ayırmalıdır.

Yazar bu kitapta, çağımızın ideolojisinin temellerini ortaya koyuyor. Seçme ideolojisinin nasıl beklentinin aksine özgürlüğümüzü elimizden aldığını ve her "başarılı" ideoloji gibi bu gizlediğini gösteriyor. Böylece kendi elimizde olmayan ve sistem kaynaklı sorunların psikolojik yükünü sırtlandığımızı, nasıl tüketim ve kaygı toplumuna dönüştüğümüzü izhar ediyor.

Marx'ın sözünü bu kitap için değiştirirsek "İnsanlar seçimlerini kendileri yapar; ama onu özgür iradeleriyle değil, kendi seçtikleri koşullar altında değil, dolaysız olarak önlerinde buldukları, verili, geçmişten devrolan koşullar altında yaparlar."

İşte seçim ideolojisi, tam bu verili koşulları ve tarihi görmemize mani oluyor ve tarihsiz bir şimdiye bilincimizi sıkıştırıyor. Bu kitap da bu ideolojik işleyişi bizlere ifşa ediyor.