Osmanlı Türkçesi, Türkçenin gelişme çizgisinde tarihi bir devredir. XIV. Yüzyıldan başlayıp XX. yüzyıla kadar devam etmiş ve İmparatorluk sınırları içinde gelişme göstermiştir. İfade gücü de devletin ihtişamına paralel olarak zenginleşmiştir. Bu bakımından Osmanlı Türkçesi ortak İslam medeniyetine ait birtakım kelime ve terkipleri Türkçenin tabii kelime ve terkipleri gibi kullanmış ve bunların birçoklarını da Türkçeleştirmiştir. Osmanlı Türkçesi ile yalnız edebi eserler değil, milletimizin geçmiş tarihi boyunca, hayatın her alanına ait yüzlerce eser meydana getirilmiştir. Kütüphanelerimiz bu eserlerle doludur. Bu bakımdan Osmanlı Türkçesini öğrenmek bir zaruret halini almıştır.
Â
Açıklamalı Osmanlı Türkçesi Metin İncelemeleri kitabı, Osmanlı Türkçesini öğrenmek ve bu alandaki bilgisini geliştirmek isteyenlerin ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde hazırlanmış bir çalışmadır. Kitabın hazırlanışında pedagojik bir yöntem izlenmiş; önce Osmanlı Türkçesi içerisinde yer alan Arapça ve Farsça şekiller ele alınıp örneklerle açıklanmıştır. Arapça ve Farsça kelimelerin yapıları, birleşik şekiller, tamlamalar üzerinde genişçe durulmuştur. Sonra da metin incelemelerine geçilmiştir. Bu kısımda bazı seçilmiş metinler ele alınmıştır. Seçilen metinler de özenle seçilmiş, Osmanlı Türkçesinin klasik ve yenileşme dönemlerini aksettiren orijinal metinlerdir. Metinler incelenirken de değişik bir yol izlenmiş; önce metinin okunuşu verilmiş, metinlerde geçen anlaşılamayacak kadar eski olan kelime ve şekiller, metnin altında notlarla gösterilmiş, sonra da metinlerden bazıları günümüz Türkçesine aktarılmıştır. Böylece okuyucunun, metinleri bugünün Türkçesiyle de karşılaştırmasına imkân sağlanmıştır. Bu usul, Osmanlı Türkçesini öğrenenler için oldukça yararlı bir usuldür. Çalışmanın sonunda da metinlerde geçen Arapça, Farsça kelime ve terkiplerin tam bir sözlüğü verilmiştir. Böylece kitaptaki metinlerden yararlanmak isteyen okuyucu, başka herhangi bir kaynağa ihtiyaç duymadan, metinlerden rahatlıkla yararlanabilecektir.
