Hayatını kaybedenleri ve yaralananları hesaba katınca, o dönemki nüfusun %5’ini yok eden bir iç savaşta Birlik ve Konfederasyon yanlılarının alıp veremediği neydi? Amerikan halkını bir halk yapan Amerikan Devrimi miydi, yoksa acı ve ölümleriyle İç Savaş mıydı? Kölelik karşıtlığı “Birlik”ten yana olanlarca bir insanlık ve onur meselesi miydi, yoksa birtakım pragmatik yönelimlerin istenmeyen bir sonucu muydu? Konfederasyon yanlıları gözü dönmüş ırkçılardan mı ibaretti? Paul Christopher Anderson, Amerikan İç Savaşı’nın Kısa Tarihi’nde bizi İç Savaş’ın tozlu yollarında huzursuz edici bir yolculuğa çıkarıyor. Amerikan Devrimi’nin “evlatlarını” birbirine düşüren sebepleri Güney’den bir bakışla yorumlarken, bizi ABD siyasetine ve toplumuna dair bugün bildiklerimizi yeniden gözden geçirmeye davet ediyor.
“Amerikan İç Savaşı’nın her iki taraf için de en ortak tarafı çekilen acılardı; en eşitleyici mekanizmaydı acı. Ölüm en demokratik etmene dönüşmüştü. 1861 senesinde beyaz Amerikalılar, savaşın nelere mal olacağını öngörebilselerdi ya da acıların ruhlarının derinliklerine ne denli sirayet edeceğini bilselerdi, hiç şüphesiz bu işe asla girişmezlerdi. Ölüm, Amerikan yaşamının hiçbir yanını, hiçbir tabakasını es geçmedi ve hemen hemen bütün kurumlarını etkiledi.” P. C. ANDERSON
