Ayrıca vurgulamak ve anımsamak gerekir ki, Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) kararları, hukuk bilincinden asla ödün vermeyen ülkelerde yasama, yürütme ve yargılama erklerini, organlarını, yönetim makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri kesinlikle bağlayan ve çatlak sesleri susturan kararlardır. En sade yurttaştan cumhurbaşkanına dek her düzeydeki kişi, her mahkeme ve her organ, sınırsız ve koşulsuz olarak, anayasal ve yasal boyuttaki bu buyruk gereğince söz konusu karara uyacaktır, uymakla yükümlüdür. Çünkü AYM’nin kararları, başkalarınca ve başka yargılama organlarınca, görevlerini yaparken asla değerlendirmelere, değer yargılarına bağlı tutulmaksızın uygulanması zorunlu kararlardır.
Zira her insan, yaratılış açısından hakka sevdalı, hukuka muhtaçtır. Dolayısıyla ne zaman bir hukuk kuralı çiğnenirse, o zaman her uygar ülkede bir mahkeme, hukukun ne olduğunu açıklayarak onu yeni baştan doğru, çabuk ve iyi işlettiği bir yargılamayla çıkarlar dengesini sağlayarak toplum ve toplumun kuramlaşması ve hak dağıtımının öznesi olan devlet adına yeniden kuracak; yeniden kurmak için hukuk kuralları devreye girecektir. Elbette bu konuda kendiliğinden hak almaya asla izin verilmez. Çevrime sadece devlet girer. Bu yüzden bir bakıma hukuksal düzende hukuk, hakların ne olduğunu ve nasıl dağıtılacağını; hakların çiğnenmesi durumunda bağımsız yargılama ilkesine göre akıl yürütmenin, düşünmenin, tartışmanın, tercihin, tartıp biçmenin nasıl yapılacağını düzenler, gösterir. Bunun adı Halife Hz. Ömer’e göre: “etkin hukuksal koruma”dır.
Peki, bu etkin korumayı sağlamak için hukuk, köklü ve görkemli ilkelerinin çiçeklerini hiç örselemeden ne zaman sunacak!
Sami Selçuk
