Elinizdeki kitap, Türkiye’de çok az yetişen bir sosyal bilimcinin, Prof. Dr. İşaya Üşür’ün tarih, ekonomi politik ve iktisat politikaları alanındaki katkılarını içeriyor. Onun düşünce sisteminde tarihin teorisi ile teorinin tarihi metodolojik bir birliktelik olarak yan yanadır. Kitapta okuyucuyu ilk olarak iktisat disiplininin doğuşuna sahne olan İngiltere’nin tarihi, İşaya Hoca’nın tanısıyla gerçek gerçeklik, beklemektedir. Bu yazılar dönemi için olduğu kadar bugün için de katkı düzeyindedir. Osmanlı toplumsal yapısı, Fransız ve Türk devrimleri için sürdürdüğü tartışma hiç kuşkusuz zihin açıcı niteliktedir.
İşaya Üşür’ün “Ekonomi Politik: Zarif Mezar Taşları” yazısını onu kaybettiğimizde yeniden okumuştum ve şimdi bu kitapta bir daha okudum. Kavramların tarihi olduğunu hatırlatırken ne kadar haklı ve (iktisadi) düşünce tarihçisini bir tür mezarlık bekçisine benzetirken: “Zarafet, belki biraz bakanın gözündedir ama öyle zarif mezar taşları vardır ki göz ya da damak zevki fazla gelişmemiş olanlara bile ‘orada’ olduklarını duyumsatırlar: Mezar taşlarını okumayı bilmek gerek!”
İşaya Üşür Türkiye’de sosyal bilimcinin en yetkin örneklerindendir. Türkiye’de sosyal bilimlerin tarihi “gerçek” olarak ne zaman düşünülürse hoca “oradadır”…
Ahmet Haşim Köse
