Dönemin pek çok entelektüeli gibi Karamzin de yalnızca tarih alanıyla sınırlı kalmamış, edebiyatçı kimliğiyle de öne çıkmıştır. Zavallı Liza, Boyar Kızı Natalya ve Marfa Posadnitsa veya Novgorod'un Alınması gibi eserlerinde; tarihî olayları edebî bir çerçevede ele alarak dönemin Rus toplumunu yansıtmıştır. Sade ve anlaşılır bir dil kullanması sayesinde edebiyatı daha geniş kitlelere ulaştırmayı başarmış, bu yönüyle başta Aleksandr Puşkin olmak üzere birçok Rus yazar ve şairi etkilemiştir.
Karamzin'in hem tarihî hem de edebî eserleri Rusya'da dafelarca yayımlanmış ve pek çok araştırmaya konu olmuştur. Türkiye'de ise son yıllarda Rus tarihi ve edebiyatına olan ilginin artmasına rağmen Karamzin hâlâ yeterince tanınmamaktadır. Bu açıdan Dr. Ayten Demir'in kaleme aldığı Rus Tarihinin Edebî Yüzü: Nikolay M. Karamzin adlı eser büyük önem taşımaktadır. Yazar bu çalışmasında, bir yandan Karamzin öncesi Rus tarih yazımını incelerken diğer yandan Karamzin'in etkilendiği isimleri ele almaktadır. Rusça kaynaklar ve Karamzin'in külliyati temel alınarak kaleme alınan bu çalışma, ayrıca Rus Devleti Tarihi adlı eseri Türk okuyucusuna tanıtmakta, Karamzin'in edebî eserleri üzerinden tarihî olayların nasıl daha geniş kitlelere anlatılabileceğini ortaya koymaktadır. Dolayısıyla alan araştırmacılarının yanı sıra genel okuyucu için de yol gösterici nitelikte olan bu çalışmanın, ilgili literature değerli bir katkı sunacağı açıktır.
Prof. Dr. Ä°lyas KemaloÄŸlu
