Osmanlı İmparatorluğu’nun kaderinin artık mühürlendiğine inanılan bir çağda, tahta çıkan II. Abdülhamid yalnızca bir saltanat devralmadı; savaşlarla yıpranmış, hazinesi boşalmış, ordusu dağılmış, itibarı sarsılmış bir imparatorluğun ağır mirasını omuzlandı.
Reformların Padişahı Sultan 2. Abdülhamid Han, Nikolaos Nicolaïdès’in kaleminden, Sultan II. Abdülhamid devrini bir çöküş hikâyesi olarak değil, yeniden kuruluş iradesinin sahnesi olarak okur. Eser; 1877-78 Osmanlı-Rus Harbi’nin yıkıcı sonuçlarından Berlin Kongresi’ne, Osmanlı maliyesinin yeniden düzenlenmesinden Düyûn-ı Umûmiye’nin kuruluşuna, ordunun ve donanmanın ıslahından eğitim alanındaki reformlara kadar geniş bir dönemi canlı ve savunmacı bir üslupla ele alır.
Bu kitap, II. Abdülhamid’i yalnızca bir hükümdar olmasından ziyade felaketlerin ortasında devleti ayakta tutmaya çalışan, imparatorluğun mali, askerî ve idarî yapısını yeniden kurmayı hedefleyen bir “ıslahatçı ve teşkilatlandırıcı” figür olarak sunar.
Tarihî belgelerin, diplomatik kırılmaların, savaşların ve reform hamlelerinin iç içe geçtiği bu metin; hem II. Abdülhamid devrine dönemin sadık bir bakışını görmek isteyenler hem de Osmanlı’nın son büyük dönüşüm çabalarını anlamak isteyen okurlar için dikkat çekici bir kaynak niteliğindedir.
