Jules Verne’in dehasının ürünü olan “Yirminci Yüzyılda Paris”, yazarın 1863 yılında kaleme aldığı, ancak yayıncısı tarafından “çok karamsar” bulunarak bastırılmayan kehanet dolu bir romandır. Bizi 1960 yılına, yani öngördüğü bir geleceğin Paris’ine götüren bu eser, teknolojinin ilerlemesine rağmen ruhunu kaybetmiş bir medeniyetin portresini çizer. Roman, eğitimin bile “Akademik Kredi Birliği” adı altında, Baron de Vercampin gibi bir girişimcinin elinde, endüstriyel bir yatırım hâline geldiği bir dünyayı gözler önüne serer. Artık kimse kitap okumasa da herkes okuma yazma bilmekte fakat bilgi “mekanik yöntemlerle” aktarılmaktadır. Verne, tekelciliğin ve finansal girişimlerin ülkeyi ele geçirdiği, her şeyin piyasa eğilimlerine göre şekillendiği bir kapitalizm distopyası inşa etmiştir.
Bu gelecekte, Latince ve Yunanca gibi eski diller ‘gömülmüş’ diller olarak görülürken, yalnızca mühendislik, finans ve ticaretle ilgili kitaplar milyonlarca satmaktadır. Kitap, edebi sanatların ve güzel sanatların neredeyse tamamen ortadan kalktığı bir kültürel çölleşmeyi öngörür. “Yirminci Yüzyılda Paris”, Jules Verne’in bilimsel ilerlemeye duyduğu hayranlığın ardındaki insan ruhunun ve kültürün geleceğine dair derin kaygılarını yansıtır. Bu eser, modern toplumun eleştirel bir ön izlemesi olarak, okuyucuyu kendi çağının önceliklerini sorgulamaya davet ediyor.
