Balıkesir ili Ayvalık ilçesine bağlı olan Altınova köklü bir tarihi geçmişe sahiptir. Bugün Altınova olarak adlandırılan bölge Osmanlı Döneminde Ayazmend adıyla anılmıştır. Ayazmend adı 15. yüzyıldan Cumhuriyet Dönemine kadar kullanılmıştır. Ancak buraya ne zaman ve neden Ayazmend adı verildiği bilinmemektedir. Bölge Cumhuriyet Döneminde Altınova adını almıştır, rivayetlere göre şehre bu adı Mustafa Kemal Atatürk vermiştir.
Bugün Altınova Merkez Mahallesi olarak adlandırılan bölge, eski şehir olarak anılmakta ve birçok mimari eseri bünyesinde barındırmaktadır. Mevcut mimari yapılar Erken, Klasik ve Geç Dönem Osmanlı mimarisinin izleri taşımaktadır. Yapmış olduğumuz çalışmalar sonucunda Altınova hakkında yeterli çalışma yapılmadığını tespit ettik. Altınova Merkez Mahallesinde yer alan 2 cami, 1 han, 1 çeşme, 1 türbe ve 8 adet mezar taşı çalışmamızın ana konusunu oluşturmaktadır.
Altınova’daki mimari eserlerle ilgili yapılmış kapsamlı bir çalışmanın bulunmaması ve Ayazmend’in Ayvalık tarihindeki yerinin eksik olması çalışmamızın konusunu belirlenmesinde önemli bir etken olmuştur. Çalışmamızda bu yapıların plan, mimari, malzeme ve süsleme özellikleri değerlendirilmiş olup bu alana mütevazı bir katkı sağlamaya gayret edilmiştir.
