Yayıncının Takdimi’nden
Telif edildiği dönemden başlayarak günümüze kadar pek çok dile tercüme edilmiş ve pek çok dilde nazım ve nesir hâlinde şerhleri kaleme alınmış Mesnevî-i Şerîf, Mevlânâ’nın tasavvuf anlayışını ve metodunu ortaya koyan, bununla birlikte tasavvufun bütün meselelerini ele alan, İslâm kültürünün en önemli eserlerinden biridir. Anadolu sahasında, 15. yüzyıldan itibaren başlayan Mesnevî şerhi geleneği, eserin bazı bölümlerinin şerhi ve tam şerhler olarak, nazım ve nesir hâlinde yapılan pek çok şerh ile velûd bir gelenek hâlini almıştır. Türkçe Mesnevî şerhleri, farklı devir ve anlayışlardan yorumlar sunarak bu büyük eserin ve Mevlânâ’nın irşad anlayışının Anadolu sahasında yayılmasını sağlamış, bir Osmanlı Mesnevî şerh geleneği inşa etmişlerdir. Bu gelenek, Cumhuriyet dönemine taşınmış ve günümüze erişmiştir.
İşte bu geleneğin Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan son büyük halkası kabul edilebilecek eser, son Osmanlı münevverlerinden mutasavvıf, mûsikişinâs ve bestekâr, aynı zamanda bir hukukçu olan Ahmed Avni Konuk’un (1868-1938) şerhidir. Ahmed Avni Konuk’un Mesnevî Tercüme ve Şerhi, Mevlânâ’nın Mesnevî’sine Türkçede yapılmış en kapsamlı şerh olarak kabul edilmektedir. Ahmed Avni Bey’in 1929-1937 yılları arasında, Türk kültür hayatının şiddetli sarsıntılar geçirdiği bir devirde, Mesnevî’nin ve pek çok şerhinin çeşitli nüshalarını inceleyerek kaleme aldığı bu büyük eser, tam hâliyle ilk kez 1992 yılında, Mustafa Tahralı ve merhum Selçuk Eraydın hocalarımızın gayretleriyle yayımlanabilmiştir.
Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığımız tarafından resmî olarak ilân edilen 2023 Mevlânâ Yılı dolasıyla yayın hazırlıklarına başladığımız, baskısı tükenmiş olup uzun zamandır yeniden Türk okuruna sunulmayı bekleyen bu büyük eseri, İbn Haldun Üniversitesi Yayınları olarak Konya Büyükşehir Belediyesi’nin destekleriyle yeniden okurla buluşturmanın mutluluğunu yaşıyoruz. On dört cilt halinde hazırladığımız elinizdeki bu baskıda, Mustafa Tahralı ve Selçuk Eraydın hocalarımızın yeni harflere aktarıp takdim, lugatçe ve fihristler ilâvesiyle hazırladığı on üç ciltlik neşirleri korunmuş, on üçüncü cildin sonunda yer alan fihristler, ilâveten bir fihrist cildi olarak eklenmiştir.
Prof. Dr. İrfan Gündüz
İbn Haldun Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanı