Ay, büyülendim resmen. Nasıl anlatmalı bu kitabı hiç bilmiyorum, okuduğum hiçbir şeye benzemiyor çünkü, türünü tanımlamak bile güç.
Öncelikle şu dizeler şurada bir dursun: "İnsan kalmak bir sınırı aşmaktır / Beğen beğenebilirsen / Beğen cüret edebilirsen."
Kanadalı şair Anne Carson ile tanışma kitabım oldu Kocanın Güzelliği ve kendisiyle ilişkimizin burada kalmayacağını çok net söyleyebilirim. Ben ki çeviri şiirle sıkıntısı büyük bir insanım, içine girmekte hep çok zorlanırım, bu kez bırakın içine girebilmeyi, Carson'ın kelimelerinden müteşekkil bir nehirde yüzdüm, sürüklendim, yıkandım, yundum resmen.
Kitap, "29 Tangoda Kurgusal Bir Deneme" alt başlığını taşıyor. Ne şiir, ne düz yazı aslında bu metinler, dolayısıyla "kurgusal deneme" sanırım en doğru ifade sahiden. Arka kapakta "manzum roman" ve "anlatısal şiir" diye tanımlanmış kitap, bunlar da olur, zira öyküyü şiire benzeyen bir formda, poetik bir üslupla takip ediyoruz.
Öykü insanın kalbini çok kırıyor: aşık olmayı bırakamadığı, ancak kendisini sürekli aldatan kocasını yazıyor anlatıcımız. Güzelliği için aşık olduğu kocası. Adını bilmediğimiz, sadece "koca" olarak anılan bir adam. Bir evliliğin bitişini izliyoruz, kelimelerine sinmiş hüzünle bana Duras'nın "Bir Yaz Akşamı On Buçukta"sını hatırlattı, benzer bir yürek ağrısı.
İngiliz yazar John Keats'in "güzellik hakikattir" cümlesinden yola çıkıyor Carson ve 29 bölümde (yahut tangoda) anlatıyor öyküsünü. Her bölüm yine Keats'ten bir alıntıyla başlıyor; ancak Homeros, Kenzabure Oe, Kafka ve Proust'a da uzanıyor, onların sözcükleri kadının zihninde uçuşup yaralarını kanattıkça daha çok yazıyor, acısını yazarak kusuyor resmen, bir yandan güzelliyor, bir yandan ağıt yakıyor.
Çok, çok, çok sevdim. Aslı Biçen'in çevirisi bence müthiş ama bu kitabı bir gün orijinalinden de okuyacağım muhakkak zira oradaki lezzeti kim bilir nasıldır?
Çok cümlenin altını çizdim ama şunu da şuraya iliştirip susayım: "Tereddütü muhafaza etmeyi seviyorum derdi."
