Reformun Dervişleri / Halil Hamit Paşa'dan Kemal Derviş'e; Bir Ailenin Biyografisi Hakkındaki Yorumlar

Yazar, Kemal Derviş’i ailenin kurucusu Sadrazam Halil Hamit Paşa’dan başlatarak günümüze kadar getiriyor. 1.Abdülhamit tarafından günümüzdeki Kemal Derviş ile aynı gerekçelerle göreve getirilen H.Hamit Paşa, sistemden beslenenlerin direncine yenik düşüyor ve idam ediliyor. Yazar, Halil Hamit Paşanın sabetay kökenli olduğu konusundaki görüşleri de reddediyor fakat 1807 yılında doğan babasından öteye gitmediği için bu konuyu tam olarak netleştiremiyor. (Sabetaylık 1665 yılında Sabetay Sevi’nin yahudilikten müslümanlığa geçtiğini beyan etmesi ile doğmuştu)
Yazar, Halil Hamit Paşa ile Adnan Menderes’in akibetlerini birbirlerine benzeterek, Osmanlı döneminde Padişah’ın yaptığını Cumhuriyet dönemine ordunun yaptığını anlatmak istiyor. Bu benzetme doğru ise Cumhuriyetin ilanı ile değişen hiç bir şey olmuyor, padişahın yerini asker-sivil bürokrasi almış, yetkiler padişahtan alınıp asker-sivil bürokrasiye verilmiş oluyor.
Halil Hamit Paşadan itibaren ailenin tüm üyelerini tanıtan yazar, kitabın içine bir de soyağacı eklemiş olsaydı takibi daha kolay olurdu diye düşünüyorum.