"Yeni bir dünyadayız artık. Kimse nereye ait olduğunu bilmiyor, ne insanlar ne de hayvanlar."
Hint yazar Amitav Ghosh'un okuduğum ilk kitabı Silah Adası, iklim ve göç krizleri çerçevesinde kurgulanmış, oldukça sürükleyici bir kitap - hatta diyebilirim ki biraz fazla sürükleyici. Şunu kastediyorum: yazar epey gizemli ve heyecanlı bir macera anlatıyor ve fakat bunu yaparken karakterlerini derinleştirmeye pek vakit ayıramıyor.
Baştan başlayayım; Brooklyn'de yaşayan ve nadir kitaplar toplayan bir sahaf olan anlatıcımız Deen, çocukluğunda duyduğu bir Bengal efsanesinin izinde memleketine dönüyor ve bu efsanenin peşinde Venedik'e dek sürüklendiği bir yolculukta buluyor kendini. Efsanenin gizemini çözmeye başladıkça bu 400 yıllık öykünün bugün başımıza gelecekleri haber veren bir niteliği olduğunu keşfediyor. İklim krizinin direkt ve indirekt sonuçları, dünyayı sarsan büyük göç dalgası; yeryüzünde var olmaya çalışan insanların ve hayvanların, teknolojinin gelişmesiyle beraber yaşadıkları ortak krizler ve tüm türlerin yaşadığı toplu yer değiştirmeler üzerinden bir hikâye anlatıyor.
İnsan ve hayvan mültecilerin öyküsünü epey gizemli bir efsanenin içine güzel yedirmiş yazar ancak bence çok fazla şeye değinmeye, çok fazla mesaj vermeye çalıştığı için hepsinden "biraz" bahsedebiliyor ve anlatı oldukça yüzeysel kalıyor. Bir de okurken beni epey zorlayan "tesadüfler" meselesi var. Durmadan tuhaf tesadüfler vuku buluyor kitapta, bence yazar da abarttığının farkında bu kısmı, nitekim anlatıcısını "bu kadar tesadüf olur mu" sorgulamasına sokarak biraz mevzuyu meşrulaştırmaya çalışıyor.
Kitabın arkasında Washington Post'tan bir yorum var: "Tam da çağımızın romanı" diye - doğru. Hem çağımızın en büyük sorunlarından ikisi olan iklim değişikliği ve göç meselelerini merkezine aldığı için, hem de çağımızın her şeye bakma ama hepsine yüzeysel bakma derdinden muzdarip olduğu için; sahiden tam da çağımızın romanı. Yine de sürükleyici, kolay okunan, merak uyandıran bir kitap olduğunu söyleyeyim. Edebi açıdan pek bir lezzeti olmasa da yer yer doğru sorular soran ve akıp giden bir şeyler okumak isterseniz öneririm kendisini.
Amitav Ghosh'la Ibis Üçlemesi'yle tanışmıştım. Silah Adası'nın yayımlanması beni çok heyecanlandırmıştı. Ve evet Ghosh yine yanıltmadı. Müthiş bir kurgu, harikulade bir roman... Ghosh çok iyi bir romancı!
Bir yanıyla Da Vinci Şifresi gibi, kahraman bir mitin ardından farklı kıtaları dolaştığı sürekli bir yolculuğa çıkıyor, diğer yanıyla da tam günümüzün romanı diyebilirim: iklim krizi hem insanların hem de diğer canlıların hayatlarını kökünden değiştiriyor. Ghosh bilimle efsaneleri çok güzel harmanlamış. Özellikle Hint efsanelerine meraklı okurlar çok sevecektir.
