“Jon, ‘Delirdi, çünkü bir kadın o’ diyor. Bu yıllardır, lise yıllarından bu yana duymadığım bir şey. Bir zamanlar ayıp sayıldığı için ağza alınmazdı; hele bir erkek sizin hakkınızda böyle derse, yerin dibine batardınız. Acayipliği, yozluğu, cinsel bozukluğu ima ederdi. Oturma odasının kapısına gidiyorum. ‘Kadın olduğum için delirmedim’ diyorum. ‘Delirdim, çünkü sen eşeğin birisin.’”
Epeyce gecikmeli de olsa sonunda Margaret Atwood ile tanışabildim, öncelikle hayırlı olsun. En popüler eserlerinden biriyle başlamak yerine arkadaşım Yaprak Ataman'ın önerisine uyarak Kedi Gözü ile başladım, bence çok da iyi oldu.
Bir büyüme hikâyesi anlatıyor Atwood. Kendi retrospektif sergisinin açılışına katılmak üzere büyüdüğü kent olan Toronto’ya dönen ressam Elaine anlatıcımız. Anlatı çift zamanlı ilerliyor, hem günümüzde, Toronto’ta geçirdiği birkaç günde yaşadıklarına bakıyoruz, hem de Elaine’in bu yolculukta hatırladıklarıyla beraber tüm hayatına.
Kendisinde özellikle iz bırakmış olan çocukluk ve ergenlik yılları kitabın kahir ekseriyetini oluşturuyor. Enteresan bir iş yapıyor Atwood, Elaine’in kız arkadaşları tarafından maruz bırakıldığı akran zorbalığını odağına alıyor, annesinin bunun karşısında ne kadar çaresiz kaldığını, Elaine’in bunlar yüzünden nasıl bir depresyona sürüklendiğini anlatıyor - bir anlamda feminist “kızkardeşlik” düsturunu tepetaklak ediyor ancak bunu da asla anti-feminist bir yerden yapmıyor. Güzellemiyor, olduğu haliyle ortaya döküyor ve aslında kadınların, başkalarına zorbalık edenleri de dahil olmak üzere nasıl zor sınavlar vermek zorunda kaldıklarını çok çarpıcı biçimde ortaya koyuyor. Evde hor görülen genç kadınlar o zorbalara dönüşüveriyorlar. Aslında birbirlerinde kendi güçsüzlüklerini gördükleri için daha öfkeli, daha acımasız, daha gaddar oluyorlar... İnce ince örüyor öyküsünü ve insan ancak kitabı bitirmeye yakın meseleyi kavrıyor.
Bir kadının kendini onca ezbere karşı durarak dirayetle var etmesinin, kimi zaman başkalarını yaralayarak, kimi zamansa kendi yaralarını yalaya yalaya büyütmesinin öyküsü Kedi Gözü. Çok sevdim ve tanıştığımıza çok memnun oldum.
