Enver Paşa'nın Eşi Naciye Sultan'ın Hatıraları Hakkındaki Yorumlar

Naciye Sultan(!)’ın hatıralarını okurken özellikle dikkatimi çeken;
aziz milletimizin cepheden cepheye koşup nasıl debelendiği, cephe gerisindeki halkımızın ne felaketlerle karşılaştığı bu feci süreçte “ Her şeye rağmen hayatımın en mesut zamanlarını yaşıyordum.” cümlesi oldu. Bir saraylı, saray adabı ile büyümüş bir elit olarak bu kadar toplumdan uzak, bu denli bir fanusun içinde olması okuyucuyu 19.yy da saraylı ve toplum gerçeğiyle yüzleştiriyor. Vatanın içinde bulunduğu yok olma tehlikesi bir yana Naciye Sultan(!)’ın tek derdi Paşa’sını bulmak.
Bu anlamda hatıraları okurken dönemin toplumsal tabakasının tahlilini çok acı bir şekilde görebiliyorsunuz.
Tarihi, dönemleri, hadiseleri anlamak için hatıratlar çok önemli bir yer tutar. Bu eser de onlardan biri. İçerdiği bilgiler döneme yukarıda anlattığım kadın bakış açısıyla bakması açısından çok önemli.
Hatıratı okuduktan sonra “Selam olsun Kara Fatmalara, Selam olsun nice Şerife Bacılara” diyorsunuz. O kadar acı.

Kitap son derece sürükleyiciydi. Naciye Sultan'ın 1952-1953 yıllarında Vatan Gazetesi'ne vermiş olduğu röportajların birleştirilerek bir kitap haline getirilmesiyle oluşturulmuş. Sultan'a göre bütün akrabaları vatan sevdalısı falanmış. Çocukluğundan başlayarak bize saray hayatını, gençlik zamanlarını ve eşi Enver Bey ile evlilik süreçlerini anlatıyor. Daha sonra Enver Bey'in vefatı ve gelişen diğer olayları okuyoruz. Kısım kısım kopukluklar var ve anılar şeklinde ilerlediği için net bir tarih kitabı havasında değil. Yine de o döneme Naciye Sultan'ın anlatımıyla bakmak istediğim için okudum.