Ülkü Ünsal
Kazancakis'in Zorba karakteri ile yaşamının bir kesitini paylaştığını söylemesi, sanırım bu yapıda bir insanın var olduğuna ya da var olabileceğine bizi inandırmak istemesinden kaynaklanıyor. Ancak Aleksi Zorba o kadar tutarsız bir kişi ki... Ölümden korkmayan ama yaşlanmaktan ödü kopan, kadınları çok sevip onlara acırken aynı zamanda onları kandırmaktan ya da terketmekten çekinmeyen, vatan uğruna pekçok cinayet işleyip, sonunda vatan kavramını tümden yitiren bu adamın hayatındaki çelişkiler, bana böyle bir insanın var olamayacağını, olsa bile bu yapıda bir insanın "hayatın felsefesini çözmüş bir bilge" olarak kabul edilemeyeceğini düşündürüyor.
En nihayetinde Zorba, hayatını yemek-içmek, dansetmek, kadın peşinde koşmak üzerine kurmuş, kitaplara ve okumaya metelik vermeyen, Tanrı inancı da olmayan bir adamdır. Kitabı okuyup da Zorba'yı bilge kişi ilan etmek, hem insana hem de bilgelik kavramına karşı büyük bir haksızlık olur kanısındayım. Çünkü bu mantığa uymayan yargıya göre, insanın bilge(!) olabilmesi için, hayvandan farklı olarak hiçbirşey yapması gerekmiyor.