Betül Dere
Kaşif
Türk edebiyatında kadının gücü üzerine yazılmış en önemli eserlerden biri olan Refet ; kadınların toplumsal sorunlarını gözler önüne seren ilk yazarlardan biri olan Fatma Aliye nin eserlerinden biridir. Yazar yaşadığı dönemde kadınların sorunu olan aile, eşitlik, cariyelik, kadınların seçim hakları gibi kavramları romanlarında bir kadın gözüyle işler ve doğal olarak kadınların iç sesi olur. Özellikle kadınların eğitilmesi ve dinin yanlış anlaşılıp uygulandığını dile getirir. Kadınların bir eşya gibi satılamayacağını ve istemedikleri evlilikleri yapmak zorunda olmadıklarını savunur. Fatma Aliye, kitabında Refet adını verdiği, gerçek adını açıklamak istemediği baş karakterinin çocukluktan başlayıp öğretmen olana kadar geçirdiği zamanda çektiği sıkıntılardan bahsederken dönemin taşra ve şehir hayatını da okuyucu için tasvir etmiştir.