SALVAMEA
Kaşif
Avrupa Aydınlanması’nın mimarı, tüm Batı`yı (Fichte/Hegel/Weber/Jung’dan bugüne) etkilemiş Kant’ın en önemli 3 eserinden birisidir. Doğru çevirisi: “Ahlak İncelemesi”dir. Derin düşünme/hayranlık kaynaklı imanını ve özgürlüğünü kazanan insanın en yüksek iyiyi hedefleyen ödev ahlakını içeren, “2 şey saygıya değerdir; üzerimde yıldızlı gökyüzü ve içimde ahlak kanunu” ve “öyle davran ki davranışın evrensel kural olsun” dediği, öznel/içsel/nesnel yaklaşımları eklediği bu Ahlak İncemesi’nin kaynağı İbn Tufeyl’in “Hay bin Yakzan”ıdır. Hay’ın yıldızları hayranlıkla tefekkür edip Tanrı’nın birliğine ve varlığına iman ettikten sonra, “O benden ne ister?” diyerek, yalnız olduğu adada hayvanlara yardım etmesi/yavruları yememesi/israf etmemesi/dua etmesi gibi ahlaki davranışları olan üçüncü aşamaya karşılık gelir. Kant, bu üçüncü aşamayı felsefi terimlerle detaylandırarak sunmuştur. Orjinaliyle beraber okunması dehşet keyifli olan bu eseri düşünmeyi seven herkese tavsiye ederim.