Gökalp IBAÇ
Fahim Bey’i; onu farklı farklı gören, birbirine benzemez hükümlerle tanıtan ve yorumlayan insanların gözünden ele alan bu eser, bütünüyle gerçekleşmeyen hayaller peşinde geçmiş bir ömrün, olmayacak bir hülyayı bekleyişten ibaret olan bir hayatın romanıdır.
Aynı zamanda yazar, Fahim Bey’in hayatını anlatma vesilesiyle çeşitli konularda tasarladığı kendi düşüncelerini de ifade etmiştir ve bu tespitler ilginizi çekebilir.
Batılı gözüyle eserin değerlendirmesini yapan F. Von Rummel; yazarın bu eseriyle, maddî sahadaki başarıları yücelten Batı zihniyetine bir ders verdiğini, insanın asıl değerinin duygu ve hayal dünyasında saklı olduğunu hatırlattığını söylemiştir.
Tüm bunlara mukabil, okuması ve anlaması çok da kolay olmayan bir eser olduğunu belirtmek gerekir.