II.Abdulhamid Han,tarihin kaydettiği ender şahsiyetlerden birisidir.Hakkında bir çok kitap ve makale yazılmış olan değerli bir devlet adamıdır.Bende onun hakkında yazılmış bir çok eserler okudum.Bize okulda öğretilen Abdulhamid ile hiç alakası olmayan bir insanla karşılaştım.Resmi görüş çerçevesinde yazılan tarihin ne abuk subuk olduğu ve gerçeklerle uyuşmadığıda ortada.İnşallah gerçek manada tarih yazıcılığı başlarda şu resmi ideolojiye mahkum safsatalardan kurtuluruz.
Sultan'ın hakkında yazılmış eserlere bir göz atarsanız,karşınıza bir değil üç tane II.Abdulhamid çıkar.Bunlardan biri göklere uçurulan " Ulu hakan Abdulhamid Han " bir diğeri yerin dibine sokulan " Kızıl Sultan " dır.Üçüncü ise gerçek olanıdır,fakat ben,daha gerçek olanına rastlamadım.Yani şunu söylemek istiyorum;eğrisi ve doğrusu ile,günahı ve sevabı ile,objektif olarak bir çalışma yok gibi.Bellimi olur onuda belki ben yaparım.
Kitaba gelince kitabı beğendiğimi söyleyemem,kaynakçasına baktığımız zaman çok kısıtlı olduğu fark edilir.Böyle bir kitap yazmak için çok daha geniş bir kaynakçaya sahip olması lazım.Örneğin Orhan koloğlu'nun "Abdulhamid gerçeği"isimli kitabı daha kapsamlı ve doyurucu.Veya Mustafa Armağan'ın "Abdulhamid'in Kurtlarla dansı"kitabıda daha iyi diyebilirim.Yine İhsan süreyya sırma hocanın Abdulhamid araştırmalarıda fevkelade iyi ve tavsiye edilir nitelikte.Kitap zaten beş,altı ana kaynak üzerinde bina olunmuş.Necip fazıl,Ayşe Osmanoğlu,Süleyman kocabaş,Tahsin paşa gibi,tabii ben bunları zayıf gördüğümü söylemiyorum,fakat daha zengin bir kaynakça gerekirdi diye düşünüyorum.
Yazara gelince edebi uslub hiç iyi değil,uslub çok sıkıcı,böyle bir uslub ile tarih okutamazsınız ve sevdiremezsiniz.Aynı zamanda objektiflikten mahrum,taassup ile kaleme alınmış bir kitap.Her zaman söylerim objektif olmayan bir tarih yazıcılığı,hiç bir işe yaramaz.Bize körü körüne savumak değil delileri ile tarihi ortaya koymak yaraşır.Ancak o zaman biz buna tarih diyebiliriz ve ondan faydalanırız.
