E-Dergi

Bu kitap bize, tarihte okuduğumuz kahramanların da ne gibi hatalar yapabileceğini, tarihi öğrenmek için tek bir kaynak kullanılmaması gerektiğini gösteriyor. Tolstoy bu kitabı ile Kafkas halkları, bunların birbirleri ve ruslarla ilişkilerini rus askerlerinin bakışı ile ortaya koymaktadır. Hacı Murat bizim bakış açımızla değil, Rus bakış açısı ile incelendiğinde kişilik ve karakter olarak bir kahraman, Rus gözüyle Kafkaslar açısından bakıldığında ise bir hain olarak gösterilmektedir. Biz Rusların her 2 bakış açısını da ele aldığımızda, dinine ve vatanına bağlı bir kahramanı, Şeyh Şamil gibi bir kahraman ile, adet ve geleneklerdeki farklılıklar ile yönetim anlayışı farkından dolayı çatışmakta olduğunu, fakat bunun kendisini asla vatanı ve milleti satmaya götürmediğini görüyoruz.
Bu bana, İstanbul işgal altında iken ingiliz işgalciler ile birlikte dans eden içki içen zenginleri hatırlattı. Bizimkilerde ingilizlere yaranmak için her türlü takla atmayı göze alan insanlar olmasına rağmen, Hacı Murat'ın Rusların gözünde hiç de öyle olmadığını hissediyorsunuz.
Bence kim olursa olsun, hangi kahraman olursa olsun, herkesin insan olduğunu, arzularının ve inatlarının ve aile sevgisinin insana herşeyi yaptırabileceğini görüyorsunuz bu kitapta.

Orta Asya'daki Türk Cumhuriyetlerinin geçmişten bugüne gerek bağımsız gerekse SSCB yönetimi altında geçirdiği evrelerin, Ruslar ve Ortaasya Türkleri açısından etkileri gözler önüne serilmiş. Kitabı okumaya başladığınızda kendinizi Kazak ve Kırgız halklarının duygu ve düşünce dünyasında gezintiye çıkmış hissediyorsunuz. Bu halklara en yakın olan 2 ismin geçmişteki olaylar ve efsanelerle olan bağını, bunun onların gelişimine ve yazdıkları eserlere etkileri de hissediliyor.
Ayrıca, Orta Asya Türkleri hakkında bilmediğimiz birçok gelenek ve görenek ile, SSCB kontrolü altında kalmanın onlara sosyal ve kültürel olarak getiri ve götürüleri de kitapda ele alınıyor.
Kendimi, bilmediğim atalarımın topraklarında yüzyıllardır olup bitenleri seyrederken buldum.