E-Dergi

Kitle ve İktidar'ın dilimize kazandırılmasını çok önemsedim. Çünkü Canetti'nin modern dünyaya derin bakışının en rafine ve uzun soluklu ürünü olduğunu düşünüyorum. Ancak bir gazetede rastladığım bir eleştiriyi ben de burada hatırlatmak istiyorum. Yazının sahibi Canetti'in bir başka önemli eserinin çevirmeni olan Ahmet Cemal idi. Cemal "Kitle ve İktidar"ın Almanca orjinalinden değil de, kitabın kapağında Canetti'nin de onayladığı belirtilen İngilizce çeviri esas alınarak ve Almanca aslıyla karşılaştırılarak yapılmasına anlam veremediğini söylüyordu.

Ben de anlayamadım. Ülkemizde Almanca'dan yapılmış çok iyi çeviriler olduğunu biliyorum çünkü. Hele Ayrıntı Yayınları'nın titizliğini düşündüğümde, 10. yıl-200. kitap için bu yolun tercih edilmesi nasıl açıklanabilir?

Bende kitabın Milliyet Yayınları’ndan çıkmış ve Belkıs Çorakçı Dışbudak tarafından yapılmış kaliteli bir tercümesi vardı. Sanıyorum artık piyasada yok bu baskı. Ama iyi bir çeviri olduğu veya kitabın orijinali okunduğu sürece mutlaka herkesin kitaplığında ve aklında bulunması gereken bir kitap "İnci". Çünkü bu roman / uzun hikaye, bir inci gibi sade, ama bir o kadar da mükemmel...

Ahmet Cemal Canetti'nin bir diğer kitabı olan "İnsanın Taşrası"nda Ferzan Özpetek'in Karşı Penceresi'nden şu alıntıyı kitaba dair yazdığı önsöze eklemişti: "Körlerle dolu bir dünyada bakışımızı elimizden aldılar." Bu kitap da bakışsız bir aydının sonunu konu alıyor.



Körleşme, uzun bir roman olmasına karşın, disiplinli bir roman okuyucusunun kısa zamanda bitirebileceği bir yüzleşme kitabı...Toplumdan kendini soyutlayan aydınımız Profesör Kien'in yaşamı etrafında dönen olaylardan, kütüphanesine karşı beslediği fetişist duyguların onun yaşamını ne boyutlara sürüklediğini anlatan bir roman. Narsist, insanlarla iletişim kurmayı "avam" olmakla eş bulan bir sinologun destansı anlatımı...

Canetti kendisinin de belirttiği gibi Kafka'nın olağanüstü olaylar karşısında bile elden bırakmadığı soğuk ve ironik anlatımının benzer öğelerini taşıyor. Okuyun ve okutturun...

Edebiyat ve modernizm kavramları biraraya geldiğinde "Bilinç Akışı" tekniğini, "Bilinç Akışı" ise J.Joyce, V.Woolf ve W.Faulkner'ı akla getirir. Bilinç akışı tekniği ile yazılmış kitaplar zoru seven okurun kitaplarıdır. Ses ve Öfke kahramanlarından, zihinsel özürlü Benjy'nin bilinç akışını okumak unutulmaz deneyim olacaktır. Ayrıca dünyanın en iyi yüz kitabı arasında yer alır Ses ve Öfke.

Çeviriden mi, anlatılan coğrafyalara çok uzak olduğumdan mı çok sıkıldım, bilemiyorum. Ancak yazarın fanatikleri için ilginç olabilir. Kitaplarının öykülerini, büyüdüğü ortamı, olgunlaşma dönemini ve yaşadığı sefaleti anlamak için okunabilir. Yazarın anılarında Kolombiya´daki çalkantıları da okurken, dünyanın hangi ucunda olursa olsun, ülkelerin kaderlerinin hep aynı tornadan çıktığını görüyorsunuz.