E-Dergi

Atilla İlhan yine 1960 darbesini ve darbe öncesi bazı olayları konu etmiş. Bu dönemle ilgili en fazla bilgiyi Yaraya Tuz Basmak kitabı veriyor-şu ana kadar okuduklarımın arasında-ama her kitabında o dönemin bunalımını hissetmek mümkün.
Atilla İlhan'ın kitaplarında dikkatimi çeken başka bir şey, hemen her kitapta mutlaka kadınlara ilgi duyan bir kadın karakterin olması-hatta bu kadının baş kadın karakter olması (sanırım sadece Yaraya Tuz Basmak'ta böyle değildi) Hele Fena Halde Leman ile Haco Hanım Vay kitapları tamamen bu konu üzerine kurulmuş. Hakikaten çok ilginç bir konu, ama Atilla İlhan'ın bu merakı nereden geldi diye de merak ediyorum doğrusu.
Kitap tat veriyor, biter bitmez yeni bir Atilla İlhan kitabı alma isteği uyandırıyor (nitekim öyle yaptım). Yalnız bu kitaptaki Türkçe beni hayal kırıklığına uğrattı. Atilla İlhan'la alakası olamaz, neyle alakası var onu bilemiyorum ama.

Hikaye çok ilgi çekici. Zaten kaybolmuş kültürler her zaman ilgi çeker, hele de bu kadar yakın zamanda ve bizim topraklarımızda kaybolmuş bir kültürse...Yaşar Kemal'in üslubu da muhteşem. Ama keşke araya serpiştirdiği o iğneler ve renkler olmasaydı...üslubunu, tarzını seviyorum, çok usta bir yazar ama edebiyat yoluyla yapmaya çalıştığı şeyi sevmiyorum.
Bir de bir şey dikkatimi çekiyor: neden sadece Yaşar Kemal, Orhan Pamuk (Nobel'i kazanmadan önce) gibi yazarların kitaplarının arka sayfalarında yabancı yorumcuların yorumları yer alıyor? Elif Şafak'ı bilmiyorum ama onun da internette ve yabancı gazetelerdeki methini yeterince okuyoruz, görüyoruz. Edebiyat edebiyat olarak kalsa keşke...Bu hikaye çok hüzünlü, tadı damağımda kaldı. Ama malesef hafif acı bir tat bu...

Kıbrıs'ı verin gitsin diyenlerin bir kısmının bunu kötü niyetle, çoğunun da cehaletten yaptığını düşünüyorum. Ve her fırsatta da halkımızın büyük bir kısmının malesef cahil olduğu da ortaya çıkıyor. Bu adanın Türkiye açısından önemini bilmeyenler ve elimizden giderse başımıza neler gelebileceğini (mutlaka geleceğini) düşünemeyenler bu kitabı okusunlar. Tabii Rauf denktaş'ın bu kitabı biraz cehaleti alır, kötü niyet baki kalacak.

Kitap biraz daha sade olabilirdi, bazı şeyler tekrarlanmış ama okunması çok şey kazandırır.

James Baldwin az ve öz bir şekilde iletmek istediğini iletiyor. İnce bir kitap ama bitirdikten sonra güzel bir yemek yemişsiniz gibi bir tatmin hissi yayılıyor...beyninize. Ezilen zencilerle ilgili bir sürü film, kitap var ama bu benim bu konuda okuduklarımın en güçlülerinden biri diyebilirim. Bu kitapta bahsedilenlerin onda birini bile bir insana reva görmek vahşilik-oysa onların bundan çok daha fazlasını çektiklerini biliyoruz. Bu konuyla ilgili en başarılı kitaplardan biri de Kökler, tavsiye ederim.

Diğer yorumlarda bu kitapta konu edilen insanların kahramanlıklarından, ne kadar da dürüst bir hayat yaşadıklarından, asi olduklarından düzene isyan ettiklerinden falan bahsedilmiş. Ben bunların hiç birine katılmıyorum. Eğer bu kitabın tartışmaya açtığı konu nasıl dürüst, riyasız yaşanır ise; bunun cevabı "duygularını sürekli uyuşuk vaziyette tutarak" olamaz-bu şekilde bir şeye baş kaldırılamaz, başkaldırmak için hissetmek lazım. Zor olan, düzenin içinde, bilincin yerindeyken bir şeyleri değiştirmeye çalışmak, ve bunu yaparklen de mümkünse birilerine, dünyaya faydalı olmak. Kitaptaki bütün kahramanlar uyuşturucu bağımlısı, buradan şu sonuş çıkarılabilir o zaman: duygularını inkar etmeden yaşamak isteyen tüm insanlar onları uyuştursunlar. Asgari ihitiyaçları karşılayıp vücudunu uyuşturucu yığınağına döndürerek 20-30 yıl - veya 60 yıl yaşamak bencilikten başka bir şey değil. Ama insanoğlu ne yardan vazgeçmek ister ne serden-ben bulutlara uçayım, gerçek hiç bir duygu yaşamayayım, ama bir taraftan da insanlar bunu düzene başkaldırı olarak görsünler.

Kitap ustaca yazılmış bir kitap. Daha önce İnsan Postuna Bürünmüş Köpek'i okumuştum ama bu kesinlikle çok daha başarılı-her anlamda. Çeviriyi de çok beğendim. Kitabın konusu da sıradışı. Okunası bir kitap.

Bu arada bu kitapta zenci yok.