E-Dergi

11. yy.da bir kadın dünyanın öte ucunda nasıl günlük tutar, ne anlatır günlüğünde? Bir şair, üstelik ilk romanın da sahibi... Shikibu'nun Günlüğü bunu görmek için okunabilir. Tasvirlerdeki nahifliğe bayıldım. İnsanın içine ayna tutan bir günlük beklemek iyimserlik ve haksızlık olur kanaatimce. Daha çok dışa dönük bir günlük bu ama yine de şaşırtan detaylar var. Dönemin hayatını ne kadar başarıyla anlatıyor? Ne kadar açık, cesur ve gerçek? Elbette dönemin/kültürün izin verdiği kadar. Tabii bir kadına... Bu arada tarihî Japon kıyafetleri üzerine çalışan bir araştırmacı iseniz eser tam size göre. Kadın olması burada avantaja dönüşmüş ve yazarın estetik hassasiyeti, dikkati kılık kıyafet/saç/makyaj üzerine öylesine yoğunlaştırmış ki âdeta bir karnaval cümbüşü içinde buluyorsunuz kendinizi.

Yazar, Kur’ân’ın ayet, sure ve harfleriyle nasıl birbirleriyle uyumlu ve birbirlerini açan ilahi bir kelam olduğunu bu kez Ra’d suresini merkeze alarak göstermeye çalışıyor. Bu sure, hani pek çoğumuzu oldukça etkileyen ve düşündüren “Gerçek şu ki insanlar kendi iç dünyalarını değiştirmeden Allah onların durumunu değiştirmez.” ayetinin de içinde geçtiği sure. Peki nedir iç dünya? Akıl, kalp, bilgi, inanç, tasavvur vb. diyor yazar.
İnsanın bütün âlemle ezelî ve fıtrî bir bağ kurduğunu vurgulayan yazarın en çarpıcı tespitlerinden biri “dini ‘Allah için’ değil ‘Allah ile beraber’ bir ‘ihsân’ ahlakı olarak yaşamak” gerektiği…
Pek çok farklı kavrama değinen ve ayetleri/varlığı/âlemi nasıl okumak gerektiğine dair fikirler veren bu ufuk açıcı eseri zevkle okuyacağınızı düşünüyorum.
Son söz kitabın son sözünden: “İlâhî oluşa/mesaja/Ra’d’a Allah ile birlikte şâhit ve sâdık olanlara selâm olsun!”

Bunca mektup kitapları arasında I. cildi okumayı erteleyişim Belkıs Dengiz’i tanımadığımdandı. Oysa ne kadar da kendimi buldum onda. Eminim siz de…
Çapa İlköğretmen Okulu’nu henüz bitirmiş gencecik bir kız bir gün babası tarafından Sâmiha Sultan’a teslim edilir. Ancak ayrılık mukadderdir, zira genç kız ömrünün çoğunu Anadolu’da memuriyetle geçirirken mektuplaşmak iki gönlün hasret gidermesinin yegâne yoludur. İşbu mektupların çoğu 1950’de tanıştığı Sâmiha Hanım’dan o genç kıza yazılmış yıllar boyu. Bütün mektuplar gibi evvela yazana, ardından muhatabına ayna tutmakta. Bizim için ise ne saadet… Günlük hayatının debdebesi, dağdağası, mahrumiyetleri, zaruretleri içinde ama illâ istikamet üzere bir derin ruhla, Sâmiha Ayverdi ile temas... Yıllar sonra bize kelimelerle yağan yağmur… Allah onlardan razı olsun.

Mümkün olsa dünya üzerindeki bütün Hristiyanların, Yahudilerin ve Müslümanların bu eseri okumasını isterdim.
Yazar, öncelikle ayetleri bükmenin ne anlama geldiğini Kur’ân’dan hareketle açıklayarak sağlam bir temel inşa ediyor. Eserde bir laytmotif misali karşımıza çıkan ve başlarda bizi duraksatan “tek dinin İslam olduğu” hakikati, sayfaları çevirdikçe bizde âdeta yakine dönüşüyor. Hristiyanlığın değil Hristiyanlaşmanın/ Yahudiliğin değil Yahudileşmenin anatomisini ayetlerden hareketle enikonu tanımlayan yazar bilhassa “Yahudileşme Eğiliminin Portresi”ni çiziyor. En nihayetinde Müslüman kimliği taşıyanların da Hristiyanlaşma ve Yahudileşme eğilimi gösterdikleri gerçeğini, sırat-ı müstakimden sapan herkesin bu tehlike ile baş başa kaldığını günümüzden örneklerle açıklıyor. Yahudi ve Hristiyanlarla dostluk, çarmıh, mehdilik, isabetli tefsir yöntemleri, hurafe, bidat, bugünün Sâmirîleri gibi pek çok mesele de kitapta ele alınanlar arasında.Kesinlikle önereceğim, çok doyurucu bir eser.

Enbiyâ ve Nâs surelerinin tahliline dayanan eser, başlı başına bu surelerin günümüz insanı için ne kadar kapsamlı ve değerli bir ilahi mesaj olduğunu fark ettiriyor. Yazar, ağırlıklı olarak peygamberlerin tecrübelerini aktaran Enbiyâ suresinden yola çıkarak ebedî kurtuluşa ulaşmanın tek yolunun “enbiyâ”nın değişmez tevhit çağrısına kulak vermek olduğunu vurguluyor. Öte yandan Allah ile insan arasındaki en güvenilir, en sağlam diyaloğu Kur’an’ın gerçekleştirdiğini belirtiyor. Zira “Allah adı” ile başlayan Kur’an, “nas” yani insan kelimesiyle sona ermektedir.
Ayetleri kendi hayatının neresine koyacağı, çağının sorunlarına Kur’an perspektifinden nasıl bakabileceği konusunda bocalayan okurlar; oldukça sistematik ve açık bir anlatımla kaleme alınmış bu eserden hayli istifade edecektir.