E-Dergi

Cengiz Dağcı'nın yazdığı üç İngiliz öyküsünden ilkidir. Diğer ikisi olan John Marple'ın Son Yolculuğu ve Oy Markus Oy'un ilk ayağıdır, bu kitaplar birbirlerinden bağımsız da okunabilir. Burada II. Dünya Savaşı'nın bitmesine yakın bir dönemde Londra'da yaşayan Markus Burton'un Benci adlı bir köpek edinmesi ve lokanta işleten John Mrple ile kurduğu dostluk anlatılır. Burton'un kızı Dorothy, evlenmiş ve Kanada'ya gitmiştir, sonrasında hikaye gelişir. Dağcı'nın kendine has üslubunun hissedildiği okunabilir bir eserdir. Ancak Kırım dışına çıktığı nadir eserlerden birisi olduğu için daha farklı değerlendirilebilir.

Cengiz Dağcı'nın eserlerinin çoğu Kırım'da geçer. Ömrünün 68 yılını geçirdiği İngiltere'de geçen sadece üç uzun hikayesi vardır ve bunlar da devam hikayelerdir. Serinin ilk kitabı Bay Markus Burton'un Köpeği, devamı ise John Marple'ın Son Yolculuğu'dur. Üçüncü kitap olan Oy Markus Oy'da ise dördüncü kuşak olan torum Markus ile eşi Mary'nin 2000'li yılların İngiltere'sindeki hikayeleri anlatılır. Zaten Dağcı, eser için İngiliz Öyküsü demiştir,

Plevne'yi çok kısa bir süre içinde bitirdim. Bence Hoca, Çanakkale Mahşeri'ni aşmış bu romanında. Diyecek o kadar çok şey var ki, Türk milletinin tarihi karakteri, çektiği acılar, Slavların ruh hali... Gazi Osman Paşa karakterinden ziyade ben en çok o büyük komutana, Miralay Yunus' Paşaya hayran kaldım. Çok başarılı bir roman, Plevne'nin filmi adeta. Bence edebi olarak çok iyiydi, klasik tarihi roman anlayışının dışındaydı.

Od, malumunuz ateş anlamına da gelir. Hatta Türkçe odun kelimesi de oradan türemiş. Od'da Yunus Emre anlatılıyor. Şeyhi Taptuk Emre'nin tabiriyle "Bizim Yunus". Yunus Emre biz Türklerin en önemli figürlerinden birisi, bir İslam ulusu, Türk büyüğüdür. Pala, kitabı yazarken kendini "şöyle garip bencileyin" diye niteleyen Yunus'u gariplikten kurtarmak amacını taşıdığını söylemiş. Yunus Emre'yi zaten çok severdim, bu kitaptan sonra daha da sevdim.

Yalnız, Pala'nın daha önceki romanlarından Şah&Sultan ya da Katre-i Matem kadar başarılı bulduğumu söyleyemem. Kitapta geçen Yunus Emre, Hacı Bektaş, Taptuk Emre, Sarı Saltuk, Pir-i Türkistan Hoca Ahmed Yesevi, Mevlana, Barak Baba gibi isimler bana Niyazi Yıldırım Gençosmanoğlu'nun o unutulmaz şiirini hatırlattı.

Barak Baba, Sarı Saltuk orada
Hacı Bektaş Veli, Taptuk orada
Bir mübarek vatan yaptık orada
O bir can dilerse yüz verilmeli...

Tarihi Yarımadayı gösteren sevimli bir de harita var içinde. Kitabı kısa sürede tamamlayan oğlumda tarifsiz bir İStanbul merakı uyandırdı. Tavsiye ederim.