E-Dergi

Arap Yarımadası’nda yazı ve kitap üzerine bilgiler vererek başlayan kitap Kur’an’ın Arap edebiyatına etkilerini anlatarak devam ediyor. Bunun ardından kitapların telifi, çoğaltılması, kitapçılar, yazı malzemeleri, hat sanatı, resim, ciltçilik ve kütüphaneler gibi konularda geçmişten geleceğe bilgiler sunuluyor. Doğu’ya dair Pedersen; Doğuluların ezberden Kur’an tefsiri yazdırabilecek güçteki hafızalarına şaşılmamasını, onların hayal edilemeyecek bir tarzda hafıza terbiyesine alışık olduklarını söylüyor. Bunu, müslümanların iyi anladığı işlerden biri olarak tanımlıyor. Kur’an-ı Kerim’i Dancaya tercüme de eden yazar, Kur’an’da yazı malzemesi olarak sadece parşömen (rikk, Tûr 52/3) ve papirüsün (kırtâs, En’am 6/7, 91) zikredildiğini belirtiyor. Kur’an’ın bütün haliyle ilk olarak parşömen üzerine yazıldığı tahmininde bulunuyor.

Genel olarak hayat ve eğitim hayatı üzerine epeyce güzel anlatımlar bulabileceğimiz kitap; örgün ve zorunlu eğitim meselesiyle başlıyor. Bu bilgileri talep etmeyen öğrencilerde okulun, kronik bir agresiflik yarattığını ve öğrencinin ruhunda sebep olduğu kasırgayı açıklıyor. Ayrıca öğrencilerin yeni ve yaratıcı fikirler ortaya koyma becerilerinin, okul süreci sonunda yüzde 98’den yüzde 2’ye düştüğünü de aktarıyor. Mesela etkili kitap okumada okullarda kullandığımız sayfa veya kitap sayısını temel alan, ödüle dayalı sistemin okuma eyleminin kaliteli olmasının köküne kibrit suyu dökmesi gibi birçok konuya değinen kitap, sağlıklı toplum oluşumu için özlü bir kılavuz niteliğinde. Bir de kitabın son sözünde yer alan “Okumak ve yazmak kişiyi âtıl bırakıp fiilden uzaklaştırırsa salt bir entelektüel keyif malzemesi olmaktan öteye geçemez.” ifadesi de beni hayran bırakan bir tespitin söylemi idi. Tavsiye ederim.

Kitabın künyesinde belirtilmese de tercümesi Prof. Dr. Kadir Özköse ve Prof. Dr. Ahmet Ögke tarafından yapılmış. Fakat birebir değil mânâ tercümesi tercih edildiği için insan ister istemez orijinal tercümenin lezzetini merak ediyor. Kitabın özellikle riya konusu gibi bölümleri çok etkileyici. Hızlıca baştan sona okunarak hayata dair birçok konu hatırlanabilir veya istenilen başlıklar sindire sindire okunarak güzelce istifade edilebilir.

Medeniyet ve şehir kavramları üzerine yeni bir bakış açısı getirerek şehirler ve medeniyetler arasındaki ilişkinin incelendiği kitap. Geçmişten günümüze medeniyetler ve şehirler hakkında sahih bilgi ve fikir sahibi olmak isteyenler için okurken çokça notlar alınacak değerli bir kaynak.

Geleneksel Osmanlı müziğini tanımak, musiki makâmlarını öğrenmek ve -hiçbir teorik bilgiye ihtiyaç duymadan sadece hissederek-ayırt edebilmek isteyenler için ideal bir kitap.