E-Dergi

Kitap, zengin bir içeriğe sahip. Türk tarihinin eski çağlarından cumhuriyet dönemine kadar olan bir aralığı kapsıyor. Bu aralıkta yer alan birçok tarihi şahsiyete dair bilgiler sunmakta. Kitabın ilk makalesi olan Börü Tonga Yabgu'dan Bilge Kagan'a, Alp Arslan'dan 4. Murad'a, Enver Paşa'dan Atatürk'e kadar birçok devlet ve ilim adamı üzerinde durulmuş. Bu isimlerin tarihteki önemleri vurgulanmış. Kitabın dili gayet sade ve akıcı. Bu yönüyle her kesime hitap eden bir tarafı var. Ayrıca tarihimizde üzerinde çok durulmayan, hakkında çok fazla konuşulmayan şahsiyetler hakkında da bilgi vermesi bakımından değerli bir çalışma olmuş. Tarihteki kahramanlarımızı ve neler yaptıklarını öğrenmenin yanı sıra bu kahramanlarımızın hayatlarından dersler çıkararak bugüne dair de yol gösterici örnekleri barındırması açısından tavsiye edilebilecek bir kitap olmuş.

Konu hakkında hem derli toplu bilgiler sunan hem de akademik kaynaklarla desteklenerek yazılmış bir eser. Dört bölümden oluşuyor. İlk bölüm Moğolların Anadolu'da ortaya çıkışından bahsediyor. 2. Bölüm Moğol hakimiyetine karşı Türkiye Selçuklularının tutumu ve mücadelesini anlatıyor. 3. Bölüm Moğollara karşı oluşan Türkmen ayaklanmalarından bahsediyor. Son bölüm ise ahi ve mevlevilerin düşünce sistemleri ve Moğol hakimiyetine karşı tutumları üzerinde duruyor. Bilimsel bir titizlikle yapılmış bir araştırmanın sonunda, akademik dille kaleme alınmış bir eser olarak karşımıza çıkmıştır. Konuya meraklı olanlar için tavsiye ederim.

Çukurova tarihine dair 33 makaleden oluşuyor. "Adana'nın Türkleşmesi ve Ramazanoğulları" bölümüyle başlıyor. Ramazanoğullarının soyu, vakfı ve şecereleri gibi konular başta olmak üzere birçok yönüyle incelenmiş. Ramazanoğulları dışında bölgenin önde gelen a'yan aileleri hakkında da makaleler mevcut. Ayrıca Adana tarihi konusunda Osmanlı arşiv belgelerine yansıyan ilgi çekici makaleler de var. Son üç makale de Çukurova tarihiyle ilgili yayımlanan 3 kitabın tanıtımına ayrılmış. Zengin kaynakçası ve herkesin anlayabileceği sade bir dille yazılmış olan bu eser, Çukurova ve Adana tarihine ilgi duyanlar başta olmak üzere gencinden yaşlısına birçok tarihseverin keyifle okuyacağı bir kitap olmuş. Çukurova tarihine de önemli bir katkı sunacağını düşünüyorum.

Kitap, Gebeler köyü tarihini ortaya koyarken aynı zamanda bir mikro tarih çalışması örneği olmuş. 1. Bölümde, Gebeler köyünün tarihçesi kaynaklar ışığında yazılmış. 2. Bölümde, kullanılan kaynaklar tanıtılmış. 3. Bölümde, şecereler kullanılarak köyün kurucu sülaleleri gösterilmiş. 4. Bölümde, köyün iz bırakan, unutulmayan kişilerine ve anılara yer verilmiş. Sözlü tarih açısından da kültürel bir aktarım sağlanmış. 5. Bölüm, köyün örf, adet ve gelenekleri; türküleri, ağıtları ve yemekleri hakkında bilgiler veriyor. Son bölümde ise fotoğraflar eklenerek çalışma görsel açıdan da zenginleştirilmiş. Köy mensupları için manevi bir hazine niteliğinde olan bu çalışma köyün gelecek kuşakları ile ataları arasında bir köprü kurulmasına da vesile olacaktır. Söz uçar yazı kalır düsturunca köyün tarihi ve kültürel yapısı kalıcı hale gelmiş. Büyük bir emek ve adeta ince bir işçilik sonucu ortaya çıktığı belli olan bu eserin, başka köy tarihi çalışmaları için rehber ve ilham olacağını düşünüyorum.

Elazığ tarihi ve kültürü açısından çok kıymetli bir eser olmuş. Sadece Elazığlıların değil Cumhuriyet dönemine merakı olan herkesin hoşuna gidecek bir eser. Özellikle de gençlerin bu isimleri sindirerek okuması onlara hem ilham verecek hem de katkı sağlayacaktır. Elazığlı bir genç olarak emeği geçenleri kutluyor ve teşekkür ediyorum. İnşallah bu eserin diğer ciltleri de yayınlanır. Böyle kıymetli eserler diğer şehirlere de örnek olmalı.