E-Dergi

Neoliberalizm ve neo-liberal politikalar, reformlar temalarını işleyen makaleler içeren bir Chomsky eseri. Her ne kadar makalelerin tarihleri biraz eski olsa da (90'ların sonlarında yazılmış), söz konusu makalelerin, günümüzdeki insani problemlere ve bu problemlerin kaynağına ışık tutmaları açısından eşsiz metinler oldukları kanaatindeyim. Esasında Chomsky'nin tüm eserlerinin özellikle sosyal bilim fakültelerinde okutulması gerektiğini düşünüyorum. Çağdaş küresel dünyadaki güç/iktidar ilişkilerinin anlaşılması kapsamında eşi olmayan bir düşünür ve eleştirmen.

Neoliberalizm felsefesini ve bu felsefenin günümüzdeki pratik yansımalarını nesnel bir biçimde ve çok rahat anlaşılır bir dille ortaya koyan bir eser. İşin sosyolojik boyutundan çok ekonomik boyutuna daha yakın duran bir metin olduğundan neo-liberal politikaların toplumsal sonuçlarını kapsamlı bir biçimde irdelemekten ziyade, bunların genel ekonomik sistem içindeki konumlandırılışı ve iktisadi etkileri ile ilgileniyor. Konu hakkında eleştirel değil de tanımlayıcı/açıklayıcı bir eser arıyorsanız güzel bir başlangıç metni.

Tüm insanlar, doğduklarından itibaren ölüme doğru yol alırlar. Kimisi ölüme yürür, kimisi koşar. Kimisi yol kenarına çiçekler ekerken kimisi de yürüdüğü yolda karşısına çıkanlara zarar vererek ilerler. Bjorn Hansen ise bu yolu kayıtsız ve aheste bir biçimde yürümeye devam etmekte. Zira o, varoluş denen şeyi, "boş ve kasvetli bir uğultu" ile "müzmin bir kayıtsızlık" olarak nitelemekte (sf. 14). Toplumdan, yaşamdan ve Tanrıdan kopuk yaşayan bu adamın öyküsü bundan ibarettir; yavaş yavaş, bu dünyada ne iyi ne de kötü bir iz bırakmadan ölüme doğru yürümek... Varoluşa karşı bir protesto olarak nitelendirdiği "Büyük Ret" planı, tıpkı Hansen'in kendi yaşamını anlamlandırma çabası gibi başarısızlığa uğramıştır. Ve varoluşa dair sorularına cevap bulamayan Hansen, kendisini "yaşama" bağlayabilecek tüm bağlantıları bir nihilistin kayıtsızlığı edasıyla koparıp atmaktadır..

Dag Solstad'ın tüm romanlarında bir şekilde hayatın anlamının ne olduğunu bilmek isteyen, iyi kötü bir arayış içinde olan ancak bu anlamın ne olduğunu aramak çerçevesinde yeteri kadar çaba gösterip mesai harcamak yerine nihilizm türevinde bir paradigmayı benimseyen ve bu felsefi duruşla paralellik sergileyecek şekilde karamsar ve "öylesine yaşayan", esen her bir rüzgarla birlikte bir oraya, bir buraya savrulan, yaşama dair sağlam ve temellendirilmiş bir referans/ahlak çerçevesi olmayan ana karakterler görüyoruz. Bu da romanın tamamına inanılmaz gerçekçi, özellikle günümüz Batılı toplumların gündelik yaşantısında norm haline gelmeye başlayan, etkileyici ve düşündürücü post-modern bir burukluk katıyor. Dag Solstad'ın romanları, hayatından Tanrıyı çıkarıp atmış "çağdaş" insanın, yaşamında rasyonel dayanakları olan bir anlamı/amacı inşa etmekte başarısız oluşunu şahane bir biçimde resmediyor. Kitap, Solstad'ın diğer romanlarında olduğu gibi inanılmaz akıcı.

Doktora yeterlik sınavına hazırlanmak için aldığım çağdaş sosyal teori kitaplarından biriydi. Baştan sona kadar okudum ve ciddi ölçüde istifade ettim. Akıcı, anlaşılır ve dolu bir eser. Kanaatimce göze çarpan eksikliği David Harvey'in görüşlerini içermemesi. Ritzerin çağdaş sos. kuramları ve klasik kökleri isimli kitabıyla birlikte okunduğunda çağdaş sosyal teori hakkında kapsamlı bir donanıma sahip oluyorsunuz.