E-Dergi

Büyük Engizisyoncu, bölümünü ders kitabı olarak okutmak lazım. Bu bölüm romandan tamamen bağımsız olarak okunabilecek yirmi otuz sayfalık bir metin.
Bu bölümde İsa çağımızda yeryüzüne iner. Kilisenin, İsa' yı tanıması ve ona karşı tutumu oldukça düşündürücüdür.
Bütün dinlerin başladığı noktadan nasıl uzaklaştığını düşünmeye sevk ediyor bizleri usta yazar. Parayı umursamayanları kutsarken para tutanları lanetliyor.
Dostoyevski hakkında konuşurken hep temkinli olmak gerekir zira muhtemelen arkasından konuşanların hepsinden daha zeki.

Eğer bir kitabı yeniden okumak isterseniz o kitap iyi bir kitaptır. Bu benim yargım değil. Fethi Naci' den okumuştum. Ben okuyalı beş altı yıl olmuştur ama yeniden okumayı düşünüyorum.
Haçlı ordusunun başındaki Alman imparatorunun Göksu ırmağında boğulmasıyla ilgili bölüm çok ilginçti. Olası bir komploya değiniyordu yazar.
Kitap boyunca verilen ayrıntılar çok zengindi çünkü yazar ortaçağ uzmanıydı.
Kahramanlar doğuya gittikçe anlatı masalsılaşıyordu. Fantastik sahneler de buralarda çıkıyordu karşımıza. Doğu, batı için hep fantastikti. (Marco Polo' nun doğuya gittikçe anlattıklarının gerçekten uzaklaşması gibi) Yazar bunu çok güzel işlemiş.
Yeniden okuyacağım. Okuduktan sonra belki başka ayrıntılardan da söz ederim.

Sadri Ertem' in, Aziz Nesin' in el aldığı yazar olduğunu düşünüyorum. Dil çok sade. Konular yeterince açık. Gereksiz tek bir cümle yok. Sanki öyküler, en zeki, en kültürlü okuyucu için yazılmışlar.

Bu kadar sade damıtılmış öyküler yazan bir yazar nasıl Aziz Nesin' in el aldığı yazar olabilir derseniz; açıklayayım. Yazarın mizahı parmağı göze sokacak cinsten. Mizahın kullanışı, sistem eleştirisini güçlendiriyor. Öykülerin yazılış tarihlerine bakınca yazarın cesaretine de dönemin iktidarının eleştiriye hoş görüsüne de gıpta ediyorsunuz.

Yazarın yazın seviyesini günümüz yazarlarımızdan çok azının yakalayabileceğini düşünüyorum.

Dino Buzzati' nin gösterişsiz düz bir yazar olduğunu düşünebilirsiniz tabii öykülerini okumadıysanız. Yazar, dehasını daha çok öykülerinde gösteriyor.
Tatar Çölü, modern klasiklerden. Henüz okumayanlara şiddetle tavsiye ederim. Yazarın cilveli, neşeli, ışıltılı öykülerini okuduktan sonra Tatar Çölü' nün atmosferi için ne kadar büyük emek sarf ettiğini daha iyi anlıyorsunuz.

Cortazar kurgu cambazı. Bence mükemmelliği elde edene kadar tekrar tekrar yazıyor olmalı aynı öyküyü. Zaten öyle yazmaz mı yazarlar? Yazmazlar. Öykü bittikten sonra elbette düzeltilir belki bir kaç cümle eklenip çıkartılır.

Cortazar, muhtemelen klasik şekilde öyküyü yazıp bitirdikten sonra kurguyu değiştirerek yeniden yazıyor.

Sonuç: Benzerini zor bulacağınız bir edebi şölene dönüşüyor sayfalar.

Süleyman Doğru, övgüyü hak ediyor. Okurken anlıyorsunuz Cortazar' ın çevrilmesinin ne kadar zor olduğunu.