E-Dergi

Peyami Safa’nın Din, İnkılap, İrtica kitabı bir derleme kitap. Peyami Safa’nın ağırlıklı olarak 1950-1960 yılları arasında çeşitli gazete ve dergilerde yayınlanan yazıları ile ilgili. Bu yazıların bir kısmı da o dönemde din, inkılap ve irtica ile ilgili özellikle dönemin gazetelerinde yayınlanan yazılara cevap niteliği taşımaktadır. Yazılarının büyük bir bölümüne katılmakla birlikte bazılarına katılmadığımı ifade etmek istiyorum. Ancak dönemin şartlarını ve yayınlanan diğer yazıları okumadan tek taraflı hüküm vermek doğu olmayacaktır. Peyami Safa’nın güçlü kalemini yazılarında da görebiliyorsunuz. Peyami Safa’nın romanlarındaki anlam derinliğini kavramak adına bu derleme kitabında okunması faydalı olacaktır.

Cumhuriyetin kuruluşundan sonra özellikle Adnan Menderes'in iktidara gelmesiyle birlikte inkılaplar, cumhuriyet, din ve irtica konularında yapılan fikir münakaşalarını görmek ve dönemi anlamak bakımından bu ve buna benzer eserleri okumakta yarar var.

Peyami Safa’nın fikir kitaplarından biri olan bu deneme türü eserini merak ettiğim için alıp okudum. İyi ki okumuşum. Hacim olarak küçük bir kitap (187 Sayfa) olmasına rağmen ele aldığı konu ve bu konular ile ilgili yaptığı değerlendirme ve analizler, kitabın derinliğinin, hacminin kat be kat üstünde yer aldığını göstermektedir.

Yakın tarihe, siyasete, dine, sosyolojiye ilgisi olan her okurun, hangi görüşten olursa olsun bence bu kitabı okuması gerekli.

Yayınevine buradan çağrı yapmak istiyorum. Bu tür nadide eserlerin günümüz insanı tarafından bilinmesi, üzerine düşünülmesi ve araştırmacıların burada ele alınan konular ve görüşlerle ilgili daha detaylı kitaplar çıkartmaları için günümüz Türkçesiyle yayınlanması gerektiğini düşünüyorum.

Maksim Gorki'nin otobiyografik üçlemesinin ilki olan "Çocukluğum" kitabı asıl adı Aleksey Maksimovic Peşkov olan yazarın, babasının ölümü ile başlıyor. Babasının ölümü sonrası annesi ile birlikte dedesinin evine taşınıyorlar. Kitap, Aleksey Maksimoviç'in dedesinin evinde yaşadıklarını edebi ve zengin bir anlatımla okuyucuya sunuyor. Ninesinin bilgeliğine ve fedakarlığına insan hayran oluyor.

Gorki'nin çocukluğunda yaşadığı olaylar ile ilgili aralara serpiştirdiği hayat dersi içeren tespitleri ve çevresindeki insanlarla ilgili güçlü gözlemleri kitabın akıcılığını arttırıyor. Gorki'nin bu otobiyografik üçlemesini peş peşe ve büyük bir keyifle okudum. Çevirisi de gayet başarılı. Kitap severlerin bu otobiyografik roman üçlemesini okumasını tavsiye ederim.

Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın ilk okuduğum romanıydı. Romanı çok beğendim. Hüseyin Rahmi Gürpınar romanda Filozof Mualla karakteri üzerinden dönemin insanlarının cahilliğini, olayları yorumlamada kullandıkları mantıksal hatalarını, düşünce biçimindeki absürtlükleri hem edebi bir anlatımla, hem de hicvederek çok güzel ortaya koymuş.

Roman münevver, aydın biri olan ve felsefe ile ilgilenen Mualla Efendi ile onun ilmi konularda görüşlerine karşı çıkan, sofu, bilgisiz ve cahil insanlar ile yaşadığı mahalleli arasındaki mücadeleyi komik bir anlatımla okuyucuya sunuyor.

Zaman zaman kitabın bazı bölümlerinde kahkaha krizine girdim. Hüseyin Rahmi Gürpınar'ı çok geç bir yaşta okumakla geç kaldığımı fark ettim. Roman orjinal metin olmasına rağmen günümüz Türkçesine yakın. Kitabın sonunda Osmanlıca kelimelerle ilgili 8 sayfalık bir küçük sözlük mevcut. Bence bu roman kesinlikle okunmayı hak ediyor.

Kitap 11 Eylül terör saldırısı ile ilgili Batı medyasında yazılan yazıların derlemesi ile oluşturulmuş. Başlangıçta 95 sayfa Afganistan tarihi ile ilgili bilgiler de yer alıyor. Kitabı okuduğunuz zaman 11 Eylül saldırılarının, Afganistan ve Irak’a yapılan müdahaleler için nasıl bahane yapıldığını ve Amerika’nın sömürgeci politikalarının gereci yapıldığını çok net bir biçimde kavrıyorsunuz. Kitapta yer alan özellikle Robert Fisk’in yazıları, Noam Chomsky’nin yazıları, Arundhati Roy’un yazısı,Eduardo Galeano’nun yazısı olan biteni anlamak açısından tabloyu çok net bir biçimde ortaya koyuyor.

Siyasete ve yakın tarihe ilgisi olanların bu derleme çalışması olarak yayınlanan kitabı okumalarını tavsiye ederim. Ben çok beğendim. Amerika'nın dünya siyasetinde takındığı ikiyüzlü maske kitaptaki yer alan bazı yazılarda çok güzel ortaya serilmiş.

Küreselleşmenin de ne olduğunu ve nasıl ambalajlanarak sunulan bir zehir olduğunu net bir biçimde görebiliyorsunuz.