E-Dergi

58. madde onuncu fıkra...

"Karaçam çok ciddi bir ağaçtır. Bu, iyiyi ve kötüyü bilmenin ağacıdır; bir elma ağacı, bir huş ağacı değildir! Âdem ile Havva’nın cennetten kovulmasından önce Cennet Bahçesi’nde duran ağaçtır.”


Varlam Şalamov , yaşadığını , kamplarda yaşanılanları, üstlerin acımasızlığı, vazgeçmenin zorluğu, haksızlığı ,kıymetsizliği öyle bir anlatıyor ki, siz de sanki oradaymışsınız gibi iliklerinize kadar hissediyorsunuz.

"Karaçam zamanın ölçeğini değiştirdi, insan hafızasını utandırdı, unutulmaz olanı hatırlattı."

Şalamov öyle bir anlatıcı ki hem tam içinde hem de anlatılana mesafesini koruyor.

Bana ne dediğinizi duyar gibiyim, edebiyat öyle ki değişmezliği yüzünüze çarparken, yaşamadığınızın umarsızlığını da gözünüze sokuyor.

Aslında başladığım gibi değil 58. Madde onuncu fıkra...

Gerçek sadece Gerçek!

Nobel ödüllü Yazar Han Kang'ın 2002 yılında yazmayı bitirdiği fakat April Yayıncılık'ın yazarın Nobel ödülü almasından sonra yayımladığı Sevgilinin Soğuk Elleri tam anlamı ile rahatsız edici bir kitap.

Travması olan ve travmasını yaşatan, kendisini sürekli kaos içinde anlamlandıran karakterlerin bazen durağan bazen irkilten ve acımasız hallerini okumak ilginç geldi.

Ana karakter Cang Unhyong'un ortadan kaybolması/ sırra kadem basması ve kızkardeşinin onunla son ilişki kuranlar ile yapmış olduğu bağlantı sayesinde karmaşanın içinde kendimize yer ediniyoruz okur olarak.

Yaşamın sırrı hep ellerde gizli ve anlatıcının izleği de hep bu yönde. Daha kısa ve öz olabilirmiş gibi geldi bana, yine de değişik bir okuma deneyimi olduğunu söyleyebilirim.

Peki yaralar iyileşir mi? Ya da İnsanlar yaralarını başkalarının iyileştirmesine izin verir mi? Kabuklarını soya soya yaşamanın ne gibi bir "anlamı" var. İnsan geçmiş denilen olgu ile mi anlam kazanıyor.

İlginç , hoş , savruk… Belki sayıklama , belki uçarı bir dil… Oyunbaz. Kelimelere aşkı sıkıştırma çabası hep gerili bir yayın atması gibi , öyle hızlı ve ansızın… Sersemletici…

Genel geçer , çıkarcı, dozunda açık saçık ama keskin , kendimi bilen, bazen rahatsız edici. Ali Teoman’ın diline tanış olanların fazla zorlanmayacağı ama ilk kez okuyacakların yabancılığını aşması için biraz fazla çaba göstermek zorunda olacağı asi bir dil .

Üç bölüm , üçer öykü…gerçekçi , sorgulayan ama vurdumduymaz sınırları zorlayan bir ironi…

"... ama o marazi takıntımı... o her yerden kaçma arzusunu"

Karanlığı ile karamsarlığı tüm esere nüfuz ettirmiş Celine. O kıyamet duygusu ha koptu kopacak kötü haller, nefret ...

Karşı-duruş mu "anarşizm mi?" Tembelliği besleyen yersiz, daha çok kendisinin beslediği acılar. Olmuş fakat olmamış gibi davranma, suçtan sıyrılma, suça kılıf bulma... Savaş, Afrika, Amerika ve Fransa; değişmeyen yurtsuzluk...

Müstehcenlik ve argonun eksik olmadığı, konuşma dilinin hakim olduğu bir anlatı, ama bunca acıya ve karanlığa hazır olmanız gerekiyor.

İnsan bir zavallı bunu öyle gözümüze sokuyor ki buna karşı duruşu belki de bunca kitabı okutan...

Ferdinand Bardamu kaçmanın vücut bulmuş hali, fırsatçılığın ve şansın da ... Hayatının her döneminde olan kadınlardan da kaçmış bir mutluluk karşıtı...

Yiğit Bener Çevirisi kitabın okunmasında büyük fayda...

Füruzan'ın süreli yayınlarda sergilediği (bu kelimeyi özellikle kullandım , çünkü bu bir sanat ; sergilenir) bu güzel öykülere kavuşmak çok güzel olsa da yazarın bu konuda ikna edilmeden/rızası olmadan yayımlanması içimi burkmadı değil.

Birkaç öykü var ki beni benden aldı, bazen diyorum ben de yazarın ilk eseri gibi değil baksanıza ne kadar iyi diye yorum yaparken ... Düşünüyorum da zaten çok iyi yazıyor seni bazen bir kelime bazen bir cümle bazen de bir öykü ile kapıveriyor; değişmiyor velhasıl belki de olgunlaşıyor/gelişiyor. Deha aynı...

Kelimelerini ,cümlelerini öyküsünü anlatımını hiçbir şeyin gölgelemesine izin vermemiş Füruzan. On altı öykü ama benim çok sevdiklerim var şimdi söylemesem daha iyi :) olur da bu yorumu okuyan olur etkilenmesin.

Mutlu ,güzel, şen bir hafta olsun.

Sağlıkla ve sevgiyle ...