E-Dergi

Peter Watson çağımızın en önemli ansiklopedik yazarlarından birisidir. Bu kitabında da aynı ansiklopedik üslubuyla okurlara hem çok sayıda malumat hem de fikirler sunuyor. Kitabın temel konusu ateizm ama felsefi ateizm kitabın muhtevasının sadece bir kısmı. Esas olarak ele alınan kültürel ateizm yani Tanrı inancının yitirilmesi ve dinin ektisinin azalmasının ne anlama geldiğini, batı kültürüne etkisinin ne olduğunu ve buna dair neler yapılabileceğini temalarıdır.

Watson tarzı yazarları çevirmek aynı ansiklopedi çevirmek gibi olduğu için kendine has bir dikkat ister çünkü çok fazla malumatı içerir. İki felsefecinin çevirmesi bu sorunun ortadan kaldırmış gibi görünüyor, güzel bir çeviri olmuş.

Türkçede "nehir söyleşi" adıyla yaygınlaşan, önemli kişilerin oto-biyografisinin söyleşi tarzında yazma türüne örnek bir eser. Hadot Fransız bir filozof ve özellikle ilkçağ felsefesine üzerine çalışmalarıyla meşhurdur. Kitabın ismi de Hadot'nun ilkçağ filozofları ile günümüzdeki akademik felsefe arasındaki fark için kullandığı ifadeye gönderme yapar. Ona göre ilkçağ felsefesi saf akli, akademik bir uğraş değil aksine nasıl yaşamalıyız sorusuna dair bir arayıştır (bkz. İlkçağ Felsefesi Nedir). Kitapta hem çağdaş bir filozofun hayat hikayesini buluyoruz hem de bu hayatın en önemli kısmı olduğu için çalışmalarının ana fikirlerinden haberdar oluyoruz.
Metin Türkçeye, çok sayıda felsefe çevirisi olan felsefeci Kağan Kahveci tarafından çevrilmiştir.

Dünyanın her yerinde felsefeyle ilgilenen herkesin bir araştırmaya başlarken kullandığı ilk kaynak "Stanford Encyclopedia of Philosophy"dir. Beyoğlu kitabevi buradaki maddeleri çevirip müstakil kitap olarak basmaktadır (Nietzsche, Spinoza, Herder, Aydınlanma, Kyoto Okulu). Bu kitap da Hegel ve Alman İdealizmi hakkında çok sayıda çalışması bulunan Paul Redding'in yazdığı Hegel maddesinin tercümesidir. Hegel okumaya başlamak için gayet ideal bir metindir.

Türk okur, Kant'ın aydınlanma hakkındaki metnine oldukça aşinadır. Sadece felsefe bölümlerinde değil, siyaset bilimi ve tarih bölümlerinde de sıklıkla okunur. Fakat Kant'ın metninin anlaşılması önündeki önemli zorluklardan birisi, onun tarihsel bağlamının pek bilinmemesidir. İşte yukarıdaki kitap, Kant'ın metninin de dahil olduğu aydınlanma tartışmasındaki temel metinlerin çevirisiyle bu tarihsel bağlamı sunuyor. Türkiye'nin entelektüel gündeminde hala önemli bir yeri olan aydınlanma meselesinin mahiyetini anlamak için birincil kaynakları ihtiva eden bir kitap.

Metnin mütercimi olan Mehmet Barış Albayrak, Türk felsefe okurunun başarılı çevirileriyle tanıdığı önemli bir çevirmen ve felsefecidir. Kitapta ayrıca ülkemizin en önemli Kant uzmanlarından birisi olan ve Kant'a dair verdiği dersleri kitap olarak basılan Ahmet Ayhan Çitil'in aydınlanmaya dair bir takdim yazısı da var.

Kitapta Nietzsche'nin erken döneminde yazdığı iki makalesi var. Maalesef bu kitabın ilk hali olan "Nietzsche ve Dil"de yer alan Nietzsche üzerine makaleler bu baskıda yok. Mütercim Aktaş'ın yıllar içinde dile dair tercihleri değiştiği için bunları da bu baskıya yansıtmış.

Kitapta yer alan ilk makale, Nietzsche külliyatı için anahtar görevi görebilecek bir metindir. Nietzsche okumaya nereden başlayalım diyenler, onun nasıl düşündüğü bu metinde görebilirler. Üstelik erken dönem diğer metinlerinde olduğu gibi daha anlaşılır bir üsluba sahip.

"İnsanın varlığını sürdürmesi için ihtiyaç duyduğu akıl, en temel güçlerini sahtekarlığa tahsis eder"

"Dilin kanunları doğruluğun ilk kurallarını belirler"

"Elimizde nesnelerin metaforlarından başka bir şey yoktur"

"Doğrular, yanılsama olduğunu unuttuğumuz yanılsamalardır"