E-Dergi

Kesinlikle çok başarılı bir çalışma. Osmanlı İmparatorluğu'nun neden gerilediği çok kapsamlı bir konu ancak konuya ilgi duyanlar süreci ana hatlarıyla bu kitapta bulabililrler.

Yazarın üslubu son derece hakaretamiz, ilaveten olaylar bilimsel bir perspektiften anlatılmıyor hikaye gibi yazılmış. Bütün negatif yönlerine ve aşırıya kaçan üslubuna rağmen TDK tarihi ile karşılaştırarak okursanız yazarın referans aldığı bir çok olayın gerçekten olduğunu görürüsünüz. Ciddi şekilde eleştirel akıl süzgecinden geçirilerek okunması gereken bir kitap olmasına karşın, sürekli yüceltilen Osmanlı'ya ait olgular ve Padişahlarının aslında kapitalizm öncesi düzene sahip statik bir doğu imparataorluğunun unsurları olarak çok da kutsanacak bir yanının olmadığı ve Ulusal bir bakış açısı ile yeniden değerlendirildiğinde fazla anlam ifade etmediği düşüncesine kapı açması bakımından ilginç bir eser. Osmanlı tarihini eleştirel bir gözle okumaya ilgi duyanlar için Erdoğan Aydın - Osmanlı Gerçeği iyi bir başlangıç olabilir

Hayatta hiçbir şeyin tamamen siyah yada beyaz olmaması gibi bu kitanın içeriği de siyah yada beyaz olarak değerlendirilmemeli. Öncelikle, yazarın kullandığı yargılardan bazı noktalarda aşırıya kaçan bir Türk milliyetçisi olduğunu anlıyoruz. Osmanlı tarihinin büyük bölümünde ise dünyada ulus ve milliyetçilik kavramları önemsizdi ve patrimonyal devletin hakimiyeti vardı. Böyle bir dünyada Osmanlıları yeterince milliyetçi olmamakla suçlamak biraz haksızlık olabilir. Yazarın itham ve iddiları son derece sert ve keskin ancak birçok noktada belge ve kanıta muhtaç, zaman zaman da varsayımsal sonuçlar var. Sonuç olarak kitapta Osmanlı hanedanının histeri düzeyine çıkan saltanat tutkusu, saltanatını ve iktidarını korumak, oluşabilecek tehditleri gidermek için toplum içinde köksüz bir sınıf olan devşirmeleri oluşturması başka hiçbir sınıfın güçlenmesine izin vermemesi bunlarlarla birlikte yabancı kadınların zaman zaman devlet yönetimini ele geçirmesi, yozlaşma, yolsuzluklar ve bunların sonucunda geniş kitlelere yansıyan sefalet vurgulanmış. Bunlar da Osmanlı tarihini ciddi şekilde araştıran herkesin yapabileceği gözlemler. Kitabı okuduktan sonraki düşüncem Osmanlı hanedanının da sıradan insanlardan oluştuğu herkes gibi zaafları eksiklikleri olduğu kişiliği görece güçlü olan padişahların uygun dünya şartlarında devleti başarıya götürdüğü ancak bazı kesimlerin belirttiği gibi ulu yüce insanlar olmayıp ciddi hatalar yaptıklarıdır.