Tahıla Karşı & İlk Devletlerin Derin Tarihi - Tüm Yorumları

Mustafa Kendir

05.08.2022

İlk Devletlerin Derin Tarihi Tahıla Karşı Kitabı; ilk devletlerin nasıl ortaya çıktığı, göçebe yaşam ile devletin ortaya çıkması arasındaki ilişkiyi farklı bir biçimde ele alan akademik bir kitaptır. Kitapta devlet yapısının ortaya çıkmasında tahıl ekiminin önemi görülüyor. Buna karşılık göçebelerin yaşam tarzları ve yerleşik hayata geçmemesi, bunun avantajları ve yerleşik devletle ticari, askeri ilişkileri kitapta çok iyi açıklanmış. Kitap normal okuyucuya sıkıcı gelebilir. Fakat tarihe, sosyolojiye, antropoloji ve siyasete ilgi duyanların okumasını öneririm.

Mustafa Taşkın

16.11.2024

Kitaptan Emrah Sefa Gürkan‘ın YouTube üzerinden yayımlandığı bir program vesilesi ile haberdar oldum, edindim ve okudum. Eskiden okullarda münazaralar olurdu. Genelde verilen konu kar siyah mıdır beyaz mıdır gibi ilk bakışta gayet net olan bir şeydi. Buna rağmen kar siyah yağar düşüncesini savunan grubun bu yarışmayı kazandığı da olurdu. Aslında önemli olan neyi savunduğu değil nasıl savunulduğudur. Bu kitapta yazar bana kar siyah yağar düşüncesini savunan başarılı bir öğrenci hissi verdi. Yazar, zaten kitabın başında bu kitabı bazı ön kabulleri sorgulatmak için kaleme aldığını ifade ediyor. Bunu da gayet iyi bir biçimde başarıyor. İlkokul sıralarından bu yana bize öğretilen “insanlar önce ilkel bir biçimde avcı toplayıcı hayatı benimsemişken zamanla medeniyet gelişti ve yerleşik hayata geçerek tarımla uğraşmaya başladılar” öğretisi ne derece mantıklı, gerçekçi ve ikna edici bir senaryo? Bu soruyu soruyor ve cevabı yine bizlere bırakıyor. Gizle Devamını Göster

Ekonomi Politik

08.07.2025

Ezilenlerin antropolojisi denilince ilk akla gelen isim James Scott. "Anarşist antropolog" da denebilir pekâlâ. Eser, Scott'ın meşhur "Yönetilmeme Sanatı, Güneydoğu Asya'nın Anarşist Tarihi" adlı kitabındaki tezlerinin geniş bir perspektif ve oldukça zengin bir kaynakça ile sunumundan oluşuyor. Koç Üniversitesi Yayınları'nın "Devlet Gibi Görmek" ile birlikte Türkçe'ye kazandırdığı ikinci J. C. Scott kitabı. Anaakım tarih tezlerinin altüst edildiği, sarsıcı bir eser. Tarihin akışını daha gerçekçi bir perspektife oturtmak isteyen, sadece tarihi yazan Merkez'in değil, tarih yazamadığı için genellikle karanlıkta kalmış, hor görülmüş Çevre'nin gözüyle de bakmak isteyen okuyucu için hazine değerinde. Eserin kaynakçasındaki 300'e yakın kitap ve makalenin çok azının Türkçe'ye çevrilmiş olması bu alanın Türkçe tarih literatüründe ihmal edildiğini, akademisyenlerin ve yayınevlerinin bu konuda daha fazla çaba harcaması gerektiğini gösteriyor. Gizle Devamını Göster

Ender Artur

18.03.2025

İktisat fakültesi mezunuyum, antropoloji, ekoloji, arkeoloji, perma kültür konularına çok meraklıyım, şu aralar "Tarım Teknolojileri" bölümünde öğrenciyim. Tüm bunlardan dolayı kitabın konusuyla ilgili, yerli ve yabancı yazarlardan birçok kitap okudum ve okuyorum. Yazılanlar, anlatılanlar hep aynı buna şaşırmamak lazım, bu kitapta da aynı, zaten yazar kitabın ilk sayfalarında " bu proje, bilinçli biçimde, türev niteliğindedir. Kendi içinde yeni bir bilgi üretmemektedir ve en iddialı haliyle amacı, aydınlatıcı veya akıl çekici bir şekilde mevcut bilgi noktalarını birleştirmektir " diyor. Bilgiler aynı olmasına rağmen, çok beğenerek okudum. Tarihe bir de James C.Scott gözüyle bakmış oldum. Benim için verimli bir okuma oldu, çeviri de oldukça başarılı. Bu değerli kitabı dilimize kazandıran Sayın Akın Emre Pilgir'in emeklerine sağlık . İktisat tarihi, antropoloji, tarih, tarım, arkeoloji meraklılarına, hatta bu konular üzerine yeni yeni ilgi duymaya başlayanlara tavsiye ederim . Gizle Devamını Göster

İlker

04.10.2025

İnsanlığın göçebe yaşam tarzından yerleşik yaşama geçişine dair anlatılarda bulunan diğer kitapların aksine dili gayet sade ve akıcı. Akademik terimlere yer vermeyişi yahut bölüm bölüm daha az yer verilmiş olması kitabın sizi sıkmasını engelliyor. Ayrıca yazar genel kabul gören teorilerin aksine yeni argümanlar ile yeni sorular türetip sizlere bunu sunarken bir yandan da bu teorilerini destekleyici açıklamalar yapıyor. Bunları yaparken hem kendi lehine olan argümanları hem de karşıt teorinin argümanlarını paylaşarak size aslında bir tartışma ortamı yaratıyor. Kitabın en sevdiğim kısmı size bu imkanı tanıyarak sizin de aslında üçüncü bir soruyu sormanızı sağlamasıdır. Ayrıca yazarın kullandığı kaynakçanın geniş olması da kitabın içeriğine önem kazandırıyor. Genel olarak sade, akıcı ve tartışma ortamında giden bu eser okunmaya değer nitelikte. Gizle Devamını Göster

efesane

30.04.2026

İnsanlık neden tarıma geçmiş, tarım neden daha çok zaman ve emek istemesine rağmen tercih edilmiş, barbarlarla medeni uygarlıklar arasındaki bağlar nedir, yerleşim bölgelerinin uygarlıkların oluşumu üzerindeki etkileri nelerdir gibi kapsamlı konuları işleyen bu eser biz okuyucuyu bilgi yağmuruna tutuyor.

Can Arat

15.04.2026

Efsane bir kitap. Best seller'larda karşınıza çıkması vesilesiyle almış olabileceğiniz Harari kitaplarından veya meşhur Çelik, Tüfek ve Mikrop gibi kitaplardan çok daha sağlam temellere oturan yorumlarla devletlerin yazdığı insanlık tarihini tek taraflı, kazananların yazdığı bir anlatım olmaktan çıkararak, makul ve tarafsızca anlatıyor, yorumluyor. Kendisinin okuduğum ilk kitabı fakat ismi bende yer etti. Dikkat etmeden "Devlet Gibi Düşünmek" kitabını da aynı partide sipariş etmişim zaten. Diğer kitaplarına da muhakkak bakacağım. Herkesin okumasını tavsiye ederim.

nhodja

13.04.2026

Yazar, Tarım devrimini kutsayan anlatıyı reddederek, devletin ortaya çıkışını özgürlük değil, zorunluluk ve kontrol üzerinden açıklar. Ayrıca tahılın devletleşmenin temel aracı olduğunu savunur ve avcı-toplayıcı yaşamın birçok açıdan daha sağlıklı ve özgür olduğunu göstermeye çalışır.

melidu82

16.03.2026

Tahılın ilk medeniyetlerin gelişimindeki rolünü çok iyi anlatan bir kitap. Tarihi tarım ürünleri açısından değerlendiren farklı bir bakış açısı sunan bu eseri tavsiye ederim.

baran.suat

15.03.2026

Muazzam, zihin açıcı bir kitap. Disiplinlerarası, çarpıcı ve okuması da oldukça keyifli...

Oku (-yor-) dum

22.02.2026

James C. Scott bu kitabında, uygarlık anlatılarını tersyüz ederek tarımın ve ilk devletlerin ortaya çıkışını sorguluyor; yerleşik hayata geçişin her zaman bir “ilerleme” olmadığını çarpıcı örneklerle savunuyor. Tahıl üretiminin devlet kontrolünü kolaylaştırdığı, vergi sistemlerini ve hiyerarşiyi beslediği yönündeki tezleri oldukça düşündürücü ve ezber bozucu. Kitap, arkeoloji, antropoloji ve tarih verilerini harmanlayarak geniş bir perspektif sunuyor; özellikle resmi tarih anlatılarından sıkılan okurlar için heyecan verici bir alternatif bakış açısı sağlıyor. Ancak yer yer akademik yoğunluk artıyor ve tekrar eden argümanlar tempoyu düşürebiliyor. Buna rağmen “ilerleme”, “medeniyet” ve “devlet” kavramlarını yeniden düşünmek isteyenler için ufuk açıcı ve zihinsel olarak sarsıcı bir eser. Gizle Devamını Göster

Oğuz_Ersagun

16.02.2026

Ufuk açıcı bir kitap... Medeniyetin göçebe-yerleşik olarak lineer bir çizgide akmadığını çok güzel anlatıyor. Birçok konuda yerleşik düşüncelerinizi tekrar gözden geçirmenizi sağlayacaktır.

mati47

30.01.2026

oldukça başarılı bir araştırma kitabı yavaş yavaş sindire sindire okudum

Tacettin Keskin

18.01.2026

Emrah Safa Bey'in seçkisi.Tarihi bir de bu açıdan okuyun.

Muzosist

11.01.2026

James C. Scott’un Tahıla Karşı: İlk Devletlerin Derin Tarihi kitabı, devlet oluşumunun ve yerleşik tarımın genellikle anlatıldığı gibi "ilerleme" değil, birçok açıdan bir gerileme olduğunu iddia eden oldukça çarpıcı ve ezber bozan bir çalışma. Yazara göre ilk devletlerin tahıl'ı tercih etmesinin sebebi ölçülebilir ve vergilendirilebilir olması. Bu sebeple ilk devletler, çoğu zaman savaş, köle emeği ve zorla yerleştirme gibi araçlarla var olmuşlardır. Bu durum sonucunda, göçebe ve yarı-göçebe topluluklar, devlete dahil olmamayı seçmiş, daha esnek ve özgür yaşamı tercih etmişlerdir. İlk devletlerin özelinde, okuyucu yaşadığımız dönemi de ister istemez sorguluyor. Devlet ve insan arasında ki çekişme aradan binlerce yılda geçse devam etmiş ve edecek gibi de gözüküyor. Değişen sadece araçlar ve mücadelenin formu sanırım. Antropoloji ve Tarih meraklılarına tavsiye edeceğim bir kitap. Okuyunuz efendim... Gizle Devamını Göster

ARSLAN ERPENÇE

22.12.2025

beklentinizi fazla yükseltmeyin. 1-2 cümle dışında insan aklında bir şey bırakmıyor. okudum geçtim dersin işte.

Orkun aziz Döner

13.12.2025

İnsanlığın kısa tarihi ve evrimi ile doğanın da insanla birlikte evrim tarihi. Antropoloji ve ilk çağ tarihî için başucu kitabı.

ozannn37

16.11.2025

Yüzlerce yıldan günümüze gelen ve önemini yitirmeyen tahılın tarihi ilgi çekici bir eser.

Hasan ÜZÜLMEZ

04.11.2025

Tarım devriminin bitkileri ehlileştirmek ve hayvanları evcilleştirmekten ziyade insanın kendi kendine özgürlüğünü kısıtlayarak belli bir bölgeye bağlı kalmasına sebep olan bir gelişme olduğu üzerine durulmuş. Yazar düşüncesini arkeolojik/antropolojik kanıtlar ile destekleyerek okuyucuya bildiklerini sorgulatmış, ağır bir akademik dile sahip olmadığından konuya ilgisi olanlar mutlaka okumalı.

efesane

21.10.2025

Akademik ve tarihi bir eser olup bir yandan okuyucuyu sorgulamaya iten bir yandan genel bakış açılarına ters bir şekilde farklı bir pencereden konulara bakan bir yazıma sahip. Okuması keyifli fakat anlamak için aceleye getirmeden yavaş ve hazmederek okunmasını tavsiye ederim. İnsanlık neden tarıma geçmiş, tarım neden daha çok zaman ve emek istemesine rağmen tercih edilmiş, barbarlarla medeni uygarlıklar arasındaki bağlar nedir, yerleşim bölgelerinin uygarlıkların oluşumu üzerindeki etkileri nelerdir gibi kapsamlı konuları işleyen bu eser biz okuyucuyu bilgi yağmuruna tutuyor.

Sepetim

Paylaş