Onaylı Yorumlar

Seçkide bir tanesi hariç (La Bella Lingua) hepsi Amerikan banliyösünde geçen 19 öykü var. Orjinali 1978’de basılmış, hikayeler de sanırım 1942 ile 1959 yılları arasında çoğunlukla New Yorker dergisinde yayınlanmış. O zamanların tipik Amerikan dünyası; bolca içki içiliyor, sadakatsizlik diz boyu. Adından da anlaşılacağı gibi evlilik ve boşanma (boşanamama demek daha doğru) öykülerin bazen merkezinde bazen de etrafında yer alıyor. En sevdiğim öyküler;
Umutsuz Aşk Şarkısı
Cinin Kederleri
Kırmızı Eşya Kamyonu
Müzik Öğretmeni
Sonuç olarak 50lerin Amerikan banliyösünden kesitler veren kurgusu güzel, dili yalın, çevirisi mükemmel (Roza Hakmen) bu öyküleri tavsiye ederim.

Öncelikle muazzam bir kitaptı. İçeriği çok zengin, okudukça şaşırtan, temposu yüksek, çok öğretici bir kitaptı. Tarihi konu olarak zaman aralığı çok geniş bir kitap. Nuh peygamberin gemisinin nerede durduğu,Hz. Elyasa ve Zülkif as.mın mezarlarının nerede olduğu, ashabı kehf, Hz İsa döneminden kalan mendilin hikayesi ve daha birçok konu... kitapta anlatılan her bir konu zamanındaki devletlerin, milletlerin coğrafi konumları ve inançlarıyla öyle güzel bütünleşmiş bir şekilde anlatılıyor ki hiçbir boşluk bırakmadan aktarılıyor. Kitaptaki anlatılan her bir değerli şehri gezmek gerekiyor. Şırnak, Şanlıurfa, Kahramanmaraş daha birçok şehrimizde çok önemli yaşanmışlıklar anlatılıyor. Bu kitabı okuduktan sonra oraları gezmekten ayrı bir lezzet alacağımı düşünüyorum. Bilerek hissederek o şehirlerin havasını solumak herkese iyi gelecektir.

Coşkun Aral’ın 70lerin sonlarından 90ların ortalarına dek bir savaş foto muhabiri olarak mesleğini icra ederken, dünyanın birbirinden farklı sorunlu köşelerinde başından geçen çarpıcı olayları ve insanları anlattığı anıları. Çarpıcı kısmının altını özellikle çiziyorum. Çok akıcı bir dille ve adeta bir sohbet havasında yazılmış, sanki Coşkun Aral anlatıyor ve siz de yanı başında dinliyorsunuz. Bahsi geçen kişi ve yerlerin fotoğraflarının olması da okuyucuyu anında o diyarlara götürüyor. Okudukça, savaş muhabirliğinin çok zor ve riskli bir meslek olduğunu da fark ettiriyor. Umarım yazmayı sürdürür.

2025’te okuduğum kitaplar arasında en çok etkilendiğim, en geç okuduğum ama en uzun süre içimde kalacak olan kitabın, yılın sonunda karşıma çıkacağını gerçekten bilmiyordum. Masumlar Mezatı benim için bir okumadan ziyade acıya tanıklık etme deneyimi oldu. Cevdet karakteri üzerinden anlatılan hikaye, bireysel bir yaşamdan ziyade Kıbrıs’ta yaşananların insan ruhunda bıraktığı derin ve onarılmaz izlerini gösteriyor. Kanlı Noel olayları ve Binbaşı Nihat İlhan’ın eşiyle çocuklarının banyoda katledilişi, kitapta okuduğum bir sahne olmaktan çıkıp vicdanıma dokunan gerçeklere dönüştü. Arda Karani, yaşanan vahşeti ajitasyona kaçmadan, sade ama çok sarsıcı bir dille aktarmış. Cevdet’in akıl ile hayatta kalma arasında sıkışıp kalışı, okurken beni de aynı çaresizliğin içine çekti. Masumlar Mezatı, masumiyetin, insanlığın ve hafızanın nasıl acımasızca örselendiğini anlatan çok güçlü bir roman olarak bende yerini aldı.

Ve masumiyet, burada hayatta kalanların vicdanına bırakıldı...

Kırıldığını, üzüldüğünü, hayallerini kaybettiğinde gelen yıkımı hissetmemek için sevgiyi, heyecanı, mutluluğu feda eder miydiniz. Bu eseri okurken arkadaşlarıma sordum bir tanesi beni ben yapan duygularım dedi, bir tanesi hayat hem acı hem tatlı olduğu için güzel. Fantastik bir içeriğe sahip olan eser kalbini aldırsan bile yaşayabileceğin bir dünyada bir bilginin keşfettiği bir ameliyat tipi ile başlıyor. Kahramanımız ise herşeye direniyor ve bunun yanlış olduğunu söylüyor. Hayat onu zor bir maceranın içine soksa da bilginin bozduğunu düzeltme gücüne sahip olduğu inancı ile heyecanlı ve düşündüren bir hikayeye girmemizi sağlıyor.

Tarihte "Kayıp Aydınlama"nın yaşandığı İslam'ın kadim yurdu, yok edilmek istenen Doğu Türkistan toprakları ve müslüman Uygur Türkleri... Modern dönemin tarihine not düşecek resimlerle, haritalarla, tarihi bilgiler ve etkin kahramanların kısa hayat anlatıları ile yazılmış, tamamen şahitliğe dayalı karşılaştırmalı bir seyahatname. Gulca, Kaşgar, Artış, Opal, Yarkent, Hoten, Urumçi ve Turhan şehirlerinde Çinlileştirilerek yok edilmeye çalışılan Müslüman bir gelenek ve kadim bir topluluk. Camisiz, ezansız, Kur'ansız, tesettürsüz, tarihsizleştirilmiş, distopya benzeri bir yok ediş çabası. Terörden arındırma bahanesi ve turizme kazandırma projeleri ile hapishane kamplarına doldurulmuş beyin yıkama seansları. Çinlilerin distopyaya çevirdiği Doğu Türkistan toprakları ve Müslüman Uygur halkı. 21. yüzyılın esaret ve yok ediş arenası. İyi bir okuma önerisi ve tecrübesi. Taha beyin eline, gözüne ve emeğine sağlık.

İrade Terbiyesi garip bir kitap: Bir yandan eski, dili ve örnekleriyle yer yer didaktik; öte yandan insanı rahatsız edecek kadar güncel. Payot’nun derdi motivasyon değil, kendini kandırma biçimlerimiz. Bu yüzden kitap, “kendini geliştirme” kitapları gibi gaz vermez;tam tersine insanın elindeki bahaneleri tek tek söker.
Payot’ya göre irade bir karakter özelliği değil,eğitilebilir bir mekanizmadır.Ama asıl problem iradenin zayıflığı değil;iradenin yanlış hedeflere yöneltilmesidir.İnsan çoğu zaman çalışmaktan kaçmaz,esas çalışmadan kaçar.Okur, not alır,taslak çıkarır, araştırma yapar;fakat üretimin kendisine bir türlü girmez. Bu yüzden kitapta sık sık “faal tembellik” dediği tipe rastlarız: Sürekli meşgul, hiç boş durmayan ama hiçbir merkezi işi tamamlamayan insan.
Payot’nun en güçlü yanı, tembelliği ahlaki bir kusur olarak değil, psikolojik bir düzenek olarak analiz etmesidir. İnsan rasyonel değildir; davranışı belirleyen şey fikirlerin doğruluğu değil, duygusal destekleridir.

2023 Pulitzer kurgu ödülünü gerçekten hak etmiş. İç içe geçmiş üç bölümde harika kurgulanmış merak uyandırıcı ve çok sürükleyici. Geçmişten ve günümüze dair birçok yaşamsal analizler felsefik önermeler ve görüşler. Yazar "Gelecek her andı. Tanrı insanları cehenneme yollamıyordu, insanlar kendi kendilerini mahvediyordu." diyor kitabın bir bölümünde...ve yine yazar soruyor, " Canım acıyor " deyişinde gizli özne hangisi? Acıyı çeken kişi mi? yoksa iyelik ekiyle belirtilen can mı? " etkileyici bir kitap. Kesinlikle tavsiye ediyorum. Okuyalım, okumak sağlıktır....

Bu kitabı okurken bir roman değil de iki zihnin içinden geçiyormuş gibi hissettim. Nietzsche’nin keskin düşünceleriyle Breuer’in içsel çatışmalarının yan yana akması çok etkileyiciydi. Felsefe ve psikolojinin bu kadar akıcı ve insani bir şekilde anlatılabilmesi gerçekten büyük bir ustalık.

Bazı bölümlerde durup uzun uzun düşündüm, bazı cümlelerin altını çizmeden geçemedim. Nietzsche’nin yalnızlığı, acısı ve anlaşılma isteği çok gerçekti; Breuer’in kendi zaaflarıyla yüzleşmesi de en az onun kadar dokunaklıydı.

Kitap bittiğinde zihnim dolu ama kalbim sakindi. Hem düşündüren hem de insanın kendine bakmasını sağlayan nadir kitaplardan biri.

Kirke’yi okurken mitoloji okuyormuş gibi değil de bir kadının hayatına misafir oluyormuş gibi hissettim. Yalnızlığı, dışlanmışlığı, sevilme isteği ve kendi gücünü yavaş yavaş fark etmesi çok gerçek ve dokunaklıydı. Özellikle Kirke’nin “tanrı” olmasına rağmen insani duygularla bu kadar mücadele etmesi beni çok etkiledi.

Dil akıcı ve sade; sayfalar su gibi akıyor ama aynı zamanda bazı cümleler durup düşünmeye zorluyor. Mitoloji bilgisi olmayan biri olarak bile zorlanmadan okudum, hatta birçok yerde karakterlerle empati kurdum.

Bittiğinde içimde hem bir hüzün hem de garip bir güçlenme hissi bıraktı. Uzun süre etkisinden çıkamayacağım, çok özel bir kitap.