Sandık Gözlemcisinin Uzun Günü
Bu sabah kitaplığımın karşısına geçip "ne okusam" diye baktım, dün açıklanan seçim tarihinin etkisiyle olsa gerek, elim canım Italo Calvino'nun bu kitabına gitti. Bu vesileyle söylemek istiyorum: lütfen, lütfen, lütfen sandık görevlisi olunuz. Daha önce hiç olmadıysanız da bu kez olunuz. Hatta mümkünse kendi mahallenizde değil, riskli mahallelerde olunuz. Ben öyle yapıyorum ve yine yapacağım. Desteklediğiniz partinin ilçe başkanlığına ulaşıp görevlendirme talep edebilir, müşahit değil imza yetkili olarak sandık kurulunda yer alabilirsiniz. Şu işi hep beraber sırtlanalım, olur mu? Kitaba geçiyorum şimdi.
Italo Calvino'nun "Sandık Gözlemcisinin Uzun Günü", minicik bir novella. Bir genel seçimde görevli olan muhalif / komünist Amerigo Ormea'nın seçim gününe dair gözlemleriyle siyasete ve topluma dair düşüncelerinden oluşan bir anlatı. Kısacık ama içeriği yoğun, Calvino'nun bunu daha hacimli bir roman olarak ele almasını, ortaya koyduğu bazı fikirleri zenginleştirmesini çok arzu ederdim, epey ilginç şeyler anlatıyor çünkü bence.
İktidarın türlü oyunları ve iktidardakilerin davranış biçimlerine dair çok tanıdık şeyler bulacaksınız içinde. Daha önce sandık görevlisi olduysanız birebir aynısını yaşadığınıza emin olduğum didişme hikâyeleri okuyup gülümsemeniz de olası. Ama kitap bundan ibaret değil; demokrasiye, özgürlüğe, aşka, çoğalmaya dair de çok sözü var. Bence seçim öncesi harika gider kısacası. Şu alıntıyla bitireyim:
"Demokrasi yurttaşların karşısına bu gösterişsiz, renksiz ve basit kıyafetlerle çıkıyordu. Amerigo bazen bunu olağanüstü güzel bulurdu; her türlü debdebe, şatafat ve gösterişin önünde eğilip dalkavukluk edilen İtalya'da, bu manzara ona dürüst ve ağırbaşlı bir ahlak dersi gibi geliyor, bunu, süs püsten uzak dış görünüşü yüzünden demokrasiyi aşağılayabileceklerini düşünen faşistlerden sessiz ve sonsuz bir öç alma sayıyordu. O faşistler artık bütün sırmaları ve püskülleriyle gözden düşüp saygınlıklarını yitirmişken, demokrasi sadece nasırlı, titrek ellere tutuşturulan kalemleri ve birer telgraf gibi katlanmış kağıt parçalarını içeren yalın, gösterişsiz törenleriyle kendi yolunda ilerlemekteydi."
Son kez: sandık görevlisi olun!