Bayılarak okuduğum Alberto Manguel’in en iyi kitaplarını başta mı okumuşum da daha vasat olanlar sona mı kalmış yoksa ilişkimiz bir metal yorgunluğundan mı muzdarip bilemiyorum ama son birkaç Manguelim beni pek mutlu etmedi maalesef. (Neyse, Hayali Yerler Sözlüğü ile bu işi toparlayacağız gibime geliyor.)
Alt başlığı “Metafor Olarak Okur” olan “Gezgin, Kule ve Kitapkurdu”nda okurların metinle kurdukları ilişkiyi anlatan metaforlar zincirini irdeliyor. Bu alt başlık önemli çünkü metaforları metaforlar aracılığıyla didikliyor kitap, haliyle biraz ağır bir metin. Ben Manguel’in küçük hikâyeler anlatıp büyük fikirleri onlar aracılığıyla bize izah etmesini çok seviyorum, bu kitapsa hikâye bakımından seyrek, fikir bakımından yoğun bir metin, neredeyse felsefik diyebileceğimiz zihin egzersizleriyle dolu.
Okurluğa dair 3 metaforu inceliyor yazar. Gezgin olarak okur, fildişi kulede okur ve dünyanın mucidi olarak okur alt başlıklarıyla 3 ana bölümden oluşuyor kitap. Bu “okurluk” durumlarını incelerken de edebiyat tarihinden iyi bildiğimiz türlü karakterlerden faydalanıyor; Emma Bovary, Hamlet, Don Kişot gibi. Kitabın son cümlesi aslında tüm meramını anlatıyor ve çerçeveyi toparlıyor, burada bulunsun isterim: “İster gezgin, ister fildişi kulenin bir sakini veya kitapları yalayıp yutanlar olarak okur metaforlarına ödünç verilmiş anlamlar asla aynı kalmazlar. (...) Biz okuyan yaratıklarız, sözcükleri sindiririz, sözcüklerden meydana geliriz, sözlerin dünyada bulunmamıza araç olduğunu biliriz, ayrıca gerçekliğimizi sözcüklerle belirleriz, bizler de sözcüklerle özdeşleşiriz.”
Ben açıkçası kurmacanın bu denli yapısöküme uğratılması taraftarı değilim - duyguyu ıskalıyoruz böyle yapınca gibime geliyor. Bu arada bu kitap aslında yazarın 2011’de verdiği bir konferansın metniymiş, belki konuşma olarak okunduğunda başka türlü bir dinamizme sahip olabilir, bilemiyorum.
Kötü bir kitap değil asla ama bir Okumalar Okuması veya Okumanın Tarihi veya Merak veya Kelimeler Şehri kalibresinde de değil kanımca. Aynı işi oralarda çok daha iyi yapıyor Manguel. Böyle.
Satın Alma OnaylıBu ürün yorum sahibi tarafından satın alınmıştır.
Dünyanın hikâyelerden meydana geldiğini düşünen yegâne varlık insandır, dünya kitabını türlü kılıklara bürünerek okuruz: Gezgin olur, aydınlanmaya giden hacılar gibi sayfalarda yol alırız; toplumdan kaçar, okuyarak kendi fildişi kulelerimize çekiliriz. Bazen bilgiyi özümsemek için değil de kitapkurtları gibi kendimizi sözcüklerle tıka basa doldurmak için yalar yutarız kitapları.
Manguel olağanüstü geniş ufkuyla ve birikimiyle okurları ve onların dört binyıldır dünya denilen metinle kurdukları ilişkiyi anlatan metaforlar zincirini irdeliyor. Kitaplarla şaşkına dönmüş Don Quijote ve hac yolcusu Dante, öğrendikleriyle felce uğrayan Prens Hamlet, okuduklarıyla yaşamak istediği hayatı birbirine karıştıran Emma Bovary gibi bildik kahramanların yardımıyla edebiyat karakterlerinin okurlara ve okumaya dair değişken tutumlarını yansıtan bir yol haritası çıkarıyor.
Satın Alma OnaylıBu ürün yorum sahibi tarafından satın alınmıştır.
Alberto Manguel'in kitapları efsane ve iyi ki YKY basmış. Zaten Manguel'in röportajını izlerseniz KOÇ ailesi ile aralarında yakın bir bağ olduğunu anlayacaksınız...
Arjantinli yazar Alberto Manguel'in okuma üzerine olan denemeleri hep ilgimi çekmiştir. Zaten kendisine Türk dostu olduğu için ayrı bir hayranlığım var. Bu eseri kitap okurlarının üç farklı kategoride işlediğini okuyoruz.
İlk bölümde bir gezgin olarak okuru görüyoruz. Tıpkı benim gibi dünyayı tanımak için okuyor. Aaaa tabi ben gezerken de okuyorum. O da ayrı bir zevk, tavsiye ederim.
Fildişi kulesinde okur, dünyaya yabancılaşmış, kendini sadece kitaplarda arıyor. Bu bayağı sorunlu bir durum. Aklıma eski klişeler geldi. "Sanat sanat için mi, sanat toplum için midir?"
Son kısımda artık Kafka'lar, Gramsci'ler, Flaubert'ler uçuşuyor ve onların kitap sevgisi üzerine düşünceleri ile haşır neşir oluyoruz. Kitapkurdu olarak çok okunası, haberiniz olsun.
Alberto Manguel ile tanıştığım kitap... kitap ismi almama sebep olmuştu ve tam isabet... okuma eyleminin üç veçhesinin klasik eserler üzerinden yorumlanışı.. ve yazarın diğer kitaplarını da aldım.
Satın Alma OnaylıBu ürün yorum sahibi tarafından satın alınmıştır.
Okuma üzerine dört güzel deneme. Dilimizde "deneme" olarak isimlendirdiğimiz bu edebiyat türüne ben bu ismi bir türlü yakıştıramadım, öneri bilemedim, bulamadım. Eğer bu yazıyı da okuyorsanız sizde benim gibi okuma hastasısınız demek ki. Keyif aldım, bol satır altı çizdim, alıntı resimler ayrıca çok güzel kullanılmış, olanağımız var artık, lütfen resimlerinde peşine düşün. Eğer kitaplığınızda yazma ve okuma üzerine bir bölümünüz yoksa hemen oluşturmaya başlayın.
