E-Dergi

Yazar toplumun muhafazakâr, ahlâk konusunda ahkâm kesen, şekilci yapısından, insanları iyi veya kötü şeklinde damgalama zaafından sıyrılıp kurtulamadığını her fırsatta satır aralarına serpiştirmekten geri durmamakta, kişisel yaşamındaki durumunun getirdiklerinin yükünü günah çıkarırcasına ve arınma kaygısıyla hareket edercesine eserlerindeki sanat şiarının gövdesine sarılarak hafifletmeye çabaladığını ziyadesiyle hissettirmektedir.

Dönemin sosyetesinde kadın-erkek, aşk, evlilik, toplumsal sınıflar üzerine bolca aforizmalarla yüklü konuşmalarda karakterler birbirlerinin fikirlerini yarıştırıp iğnelerken karşımıza o bilindik konu çıkıyor : saf ve masum hayalleri sevdiği erkek tarafından hüsrana uğratılan kadının dramı.

Klasik eserlerde alışılageldiği üzere belirli karakterlerin yaşadıkları aşklar ekseninde olaylar gelişirken burada tersi gerçekleşiyor, sanki tarımsal üretimin iş gücündeki kolektivizm bilinci kişisel aşkları da gölgesinde bırakıyor, tek tek bireylerin duygularını mülkiyet üstü toplu iş görme ruhunun yaydığı dalgaların frekansına ayarlıyor gibidir.

19. yy. klasik Rus edebiyatından aşina olduğumuz Çarlık Rusyasına dair toplum yaşamının Ekim devrimi ile birlikte komünizme ve proleter idareye dönüşme sürecinde yaşananların canlı ve mizahî tasviri sayesinde Durgun Don'un ağır, trajik ve kasvetli havası dağılmakta, yetmiş yıllık Rus komünizminin doğduğu ilk günlerinde kırsal yaşamda değişim ve dönüşümün çekilen sancılarına tanık olunurken tiyatro oyunu kıvamındaki betimlemeler gerçekçi yaşanmışlık etkileri uyandırmaktadır.

Yüzyıl sonrasında aynı coğrafyada cereyan eden çatışmalar savaş felaketinden ders alınmayıp insan eli ve iradesiyle yıkımların kaçınılmaz bir kader olduğunu gösterirken geçmişte çar adına iken günümüzde devlet başkanları için dökülen kanların yönetim şekillerinin isimleri dışındaki durumlarda bir değişikliğe sebep olmadığı, insanoğlunun dizginlenemeyen hırs, nefret, şiddet, azgınlık tutkularına hizmet ettiğinin trajik öyküsüdür. Barış zamanında bir tek cinayetin dahi uzun yıllar sürebilen tahkikatına mukabil I. Dünya Savaşı ve akabinde rejim değişiklikleri kaynaklı iç çatışmalar süresince milyonların hayatlarının bozuk para gibi harcanması gibi tezatlar ikiyüzlü ve işine geldiği gibi hareket eden insanlık camiasının karnesini kırıklarla doldururken her zamanki gibi olan masum halka olmaktadır.