E-Dergi

Belki çok edebi bir yapıt değil, belki deneme türünün iyi örneklerinden değil, ama bizden ve bir o kadar içten yazılar... Elif Şafak'ın gazete yazılarından derleme bir seçkiyi içeren bir kitap, yazarın düşünce yapısına ve hayata dair fikirlerine dair bilgi sahibi olmak isteyenlere önerilebilecek ve ama okunmasa da okuyucuya bir kayıp yaşatmayacak bir kitap. Deneme türü ve Türk yazar diyorsanız, kesinlikle Zülfü Livaneli derim!

Zamanında teyzem ve dayımların ballandıra ballandıra anlattıkları meşhur bir soyguncu, Necdet Elmas. Bir soyguncuya nasıl hayran olunabilinir ki!? Kitabı raflarda görünce hemen kitapyurdu.com'dan siparişini verdim ve geldiği günün akşamı bitirdim. Hakikaten tarzı, soyguna gidiş şekli, fiziği, giyinişi ve en çok da soygun sırasında -aynı anda maaşı elinde donakalan- bir işçiye söylediği "ben işçinin parasını almam, sendne kalsın" sözüyle, geri geri 120 km/saat hızla giderek polis ve jandarmayı atlatması, hakim karşısında adeta "Sophokles'i mezarından çıkartacak bir belagatı", yakalandıktan sonra banka memurelerinin hayran hayran kendisini süzüşleri,....., kitabı okuyunca siz de hayran kalacaksınız!

Zülfü Livaneli 'deneme' tarzını çok iyi kotarıyor..., sadece toplumun sosyal ve ruhsal genel portresini, toplumun sanata ve genel anlamda kültüre bakış açısını, toplumdaki dejenerasyonu yorumlamakla kalmıyor, aynı zamanda entelektüel birikiminin tezahürleri olarak; bize yararlanacağımız ve bilgimizi geliştirmemize olanak sağlayacak bir çok bilgi, anekdot, özlü söz, vb. paylaşımlarda bulunan didaktik bir eser ortaya koyuyor. Bazı arkadaşların dediği gibi bazı konulara müteaddit kereler değinmiş, ama yine de insana bilgi ve görüş anlamında çok şey kattığını düşündüğüm bir eser, okunmalı!

Her yazarın ölmeden önce okurlara ve sevenlerine bıraktığı bir başyapıtı vardır, bu da Euripides'in; Makedonya Kralı'nın sarayında huzur ve barış içinde geçirdiği son 18 aylık dönemin kefareti bir eser, bir başyapıtı: BAKKHALAR... Euripides'in fikir dünyasıyla taban tabana zıt bir düşünsel altyapı ve kurguya sahip -ki bu eser yüzünden Euripides'in son dönemlerinde imana geldiği bile iddia edilmiş- ve ama edebi yönden çok kuvvetli, retorik bir tragedya, şu ana kadar okuduğum en 'trajik' tragedya diyebilirim! Dionysos dininin doğuşu ve gelişimi hakkında da bilgi veren gerçek bir BAŞYAPIT, mutlaka okunmalı!!

Aiskhylos ve Sophokles'in hiç değinmedikleri, sadece Euripides ve Seneca'nın yazdığı meşhur Korinthos efsanesi "Medea" beni bir "Troyalı Kadınlar" ya da "Bakkhalar" kadar etkilemedi diyebilirim ama yine de Euripides aşkına okunur. Yaşadığı kötü evlilikler nedeniyle 'kadın düşmanı' olmakla yaftalanan Euripides, biraz da bu unvanın hakkını vermek istercesine (!) bu tragedyada, gerçek efsaneden farklı olarak Medea'ya kendi erkek kardeşini de öldürtür. İhanete uğrayan bir kadının intikam için 'çocuklarını bile öldürebilecek' kadar gözü dönmüşlüğünü eserinde işleyen ve ünlü filozof Aristotales'in "Tragedya şairleri içinde en trajiği Euripides'tir" söylemini boşa çıkartmayacak kadar trajik bir tragedya sizi bekliyor! Kocası Iason'a, Medea'nın tüm dünya kadınları adına söylediği şu sözü de eklemeden geçemeyeceğim: "Sence yenilir yutulur bir şey midir kadınlar için ihanet?" Keyifli okumalar...