E-Dergi

Alın size mutlaka yeni baskısı yapılması gereken harikulade bir mizah kitabı daha. Muhalif muzip. Modern rus edebiyatından bir buket. Yazarımız TV projeleriyle de ünlüymüş, Rusya'nın Levent Kırca'sı gibi ama elbette edebi yönü çok daha kuvvetli. Bir yazarın edebi yönünün kuvveti nasıl anlaşılır? Nitelikli okurun beynini gıdıklıyorsa edebi yönü güçlüdür. Nitelikli okura kitabı okurken "ne iyi ettim de şunu okumaya başladım" dedirtiyorsa edebi yönü güçlüdür. Zadornov böyle. Haydi şimdi diğer kitapları da yayımlansın diye dua edelim, totem yapalım.

Toprak Işık son on yılda daha çok çocuk edebiyatındaki başarısı ile anılıyor, biliniyor ama 2000'lerde bu kitapla sona eren (ya da öyle görünen) yetişkinler için mizah edebiyatından sağlam örnekler verdi. Bu kadar sade yazılıp bu kadar güldüren çok az roman vardır. Üstelik sade yazarken ütülene ütülene parlayıp, aşınmış TV-internet mizahına cumburlop etmeyerek. Şahsen Toprak Işık'ın İletişim'den çıkan 4 mizah edebiyatı ürününün yeterince satılıp, okunmamasını ben kitapların isimlerindeki kesinlikle bir ironi barındıran eril tona bağlıyorum. Kadın okurlar uzak durmuştur. İlk kitabının kapağı askerlik kokuyor, Halat Gösterisi tamam ama mesela "Kız Ararken" ve "Azgın Tekeler" son derece aklı başında, hiç de maço filan olmamalarına rağmen isimler bir şekilde hücum faul yapar gibi. Öte yandan ve velhasıl dört kitabı da kesinlikle aynı kalibrede olgun bir mizahı kucaklıyor. Rıfat Ilgaz, Hüseyin Rahmi, Memduh Şevket sevenler Toprak Işık'a da yer açmalı.

Hilmi Yavuz iyi bir mizahçı. Bu ton bazı başka kitaplarında da var. Mizah hakkında da epey düşünmüş bir usta. Bu eserde yemeyip içmeyip Enis Batur'a giydirmiş. (Edebiyatçıların böyle "pazar yazısı" gibi yazılarında bi Orhan Pamuk, bi Enis Batur'a bonibon fırlatmak gelenek gibi birşey.) Yeni baskısı olsa da daha fazla insan okusa. Müstear isimle yazılmış aynı dalganın köpükleri bir sürü kitap okudum; Murat Belge, Nabi Avcı, Ahmet Turan Alkan vb. İrfan Külyutmaz'ın yeri, mizah gücü net bir şekilde ayrı.

Şahane bir kitap. Hem özellikle müzik konusunda müthiş bir kaynak hem de çok zevkle okunuyor. Bu tip prestij kitaplar baştan sona okunmaz genelde, ansiklopedi gibi, bir şey aranıyorsa okunur, nostaljisi gelen şöyle bir bakar, yoksa vitrinde bir yerde durur ama bu eser öyle değil. Yazarın ve destek aldığı ekibin birkaç kitabını daha okudum; hepsi böyle roman tadında. Fakat aklıma takılan bir şey var; bir bankanın yayınladığı kitapta sık sık solcu sanatçıları övüp sağcılarla veya diğerleriyle istihza etmek nasıl bir motivasyonla yapılıyor? Nasıl desem, yıllardır benzeri şeyleri merak ederim, yani devrimci sanatçılar mesela nasıl bir anlayışla rahat rahat bir banka reklamında oynayabiliyor? Bununla ilgili çeşitli açıklamalar dinledim, okudum zaman içinde ama bir türlü anlayamıyorum.

Birisi dehlizlerinde kaybolup bu yorumu okur mu bilemiyorum. Söyleyeceğim şey şu: Burada yeniden çıkarsa burada, yoksa sahaflardan bu kitabı bulun, okuyun. Bu kadar naif ve güçlü mizah bu kadar küçücük kitaplarda az bulunur. Göz boyamasız duru üsluba hayran kaldım. Metroda başlasanız durağınızı kaçırabilirsiniz, o kadar etkili. Selam sana İçoğlu usta!