E-Dergi

Jules Payot’un İrade Terbiyesi’nde, insanın eğitimi ve özellikle düşünce ufkunun genişlemesi için büyük üstatların öneminden bahseder. Zeki, meraklı ve istekli bir kişi olan Wittgenstein, Cambridge’de büyük matematik ve mantık üstadı Bertnard Russell’ın öğrencisi olursa ortaya bu eser çıkar. Benim şu anda yazmakta olduğum yorum da, insanlar arasındaki iletişimlerin hepsi de, ancak filolojik dilin sınırları kadardır. Bunu düşündüğümde beni korkutur, ilkönce (Tolstoy’un Sanat Nedir?inde belirttiği gibi) sanatın ne olduğunu, sonra ise (Viktor Frankl’ın İnsanın Anlam Arayışı’nda belirttiği gibi) insanın dünya üzerindeki varoluşunun amacını düşündürtür, en sonunda ise Kuran’da Hz.Adem’e kelamın verilmesine getirir. Yine de filolojik dilden kurtulamaz mıyız veya kurtulmak için evrensel bir dua yazılsa ne olurdu? Dehşet bir eserdir bu kitap. Analitik felsefenin başyapıtlarından birisidir.

Bu kitap eğitim felsefesi üzerinde düşünen ve çalışan, kamu ve özel sektördeki kişiler tarafından, hem Türkiye’de hem de uluslarası ilgi görmüştür. Bu kitap, bir eleştiri kitabıdır, bu kitapta yer alan bütün ifadeler, amerikan eğitim sisteminin saçmalıklarınin tespiti için yazılmıştır. Okul sistemiyle ilgili yapılan eleştirilerin karşılıkları ne Finlandiya (veya genel olarak İskandinavya) eğitim sisteminde vardır, ne de Amerika’dan çıkmış ender erdemli insanlardan birisi olan eğitim filozofu John Dewey’de vardır. Sistemi eleştirmek başkadır, İskandinavların veya Japonlarınki gibi Kurani bir eğitim sistemi kurabilmek başkadır. Eğitim Bir Kitle İmha Silahı, Okulsuz Toplum’dan daha iyi olsa da, bir eleştiri kitabı olarak okunabilir, üst düzey eğitim felsefesi kitapları varken, fazla zaman kaybedilmemesi gereken, sadece göz atılması gereken bir kitap olarak değerlendiriyorum.

Bütün Beyinli Çocuk, 2012’de yayınlandıktan sonra, çocuk psikolojisi ve ebeveynlik alanlarında uluslararası çok satan kitapların tepesine yükseldi, ve hala liderlikteki yerini korumaktadır. Bir çocuğun, ebeveynler üzerinde hakları vardır, bunlardan bir tanesi de zihinsel/entellektüel, ruhsal ve bedensel güçlerinin tetiklenmesidir. Bunu yapabilmek için, ilkönce çocuğa kendi kölen veya malın gibi davranmamayı, ona bir insan gibi davranmayı anlatır Bütün Beyinli Çocuk. Çocuğunuzla içten ve samimi bir bağı nasıl kurulabileceğizi, küçük sorunları nasıl büyük derslere dönüştürülebileceğinizi, çocuğunuzun üst beynine -yani kültürüne- nasıl katkı sağlayabileceğinizi, güzel anıları niye hatırlamanız ve hatırlatmanız gerektiğini, Kuran’da geçtiği gibi bir musibet isabet ettiğinde nasıl davranmanız gerektiğini, bağ kurmanın eğlenceye nasıl döndürmeniz gerektiğini anlatır. Sanki Kuran’dan çıkmış gibidir. Bu muhteşem kitabı ebeveynlere ve sınıf öğretmenlerine şiddetle öneririm.

İkinci dünya savaşında yerle bir olmuş Japonya’nın, 50 yıl sonra dünyanın en müreffeh ülkelerinden birisi olmasını merak etmek, akil bir insanın görevidir dersem, Kant bana karşı çıkmazdı diye düşünüyorum. ABD’nin kurduğu oyunda başarılı olan Japonya’nın hem kültürü hem eğitim sistemi hem de kurumsal başarıları üzerine çok güzel kitaplar bulunmaktadır. Son konu olan kurumsal başarılar konusunda en muhteşem kitaplar, Yalın Düşünce, Dünyayı Değiştiren Makine gibi kitaplar başta olmak üzere, Toyota üzerine yazılan kitaplardır. Toyota Tarzı Yalın Liderlik, Toyota Yolu gibi popüler kitapları da olan Jeffrey Liker tarafından yazılmıştır. Nasıl ki MBA programlarından maksimum istifade için en azından 5 sene operasyonda çalışmış olmak gerekliyse, bu kitap için de aynı şey gereklidir. ABD Detroit piyasasını yerle bir eden Toyota’nın muhteşem başarısının nüvelerini görmek için buyrunuz okuyunuz.

Dünyanın gelmiş geçmiş en büyük sanat eserlerini, “insanın insanlığının sorgulanması” alanında rakipsiz eserleri, “insanoğlunun inebileceği en düşük seviye”yi (bence eksik olsa da) betimleyen Karamazof Kardeşler’i dünya insanlarına miras olarak bırakmış Dostoyevski’nin duygu ve düşüncelerini derleyen eserdir Bir Yazarın Günlüğü. Sanat eleştirileri de sözde büyük adamların konuşmaları karşısında duyguları da eşsizdir. Ayrıca, yüce Türk kültürüne de biraz ironik ancak eleştirel gözle düşününce esasında doğru göndermeler de bulunmaktadır. Dostoyevski’nin mirasını okuyup, başka bir insan olanlara, dünyaya artık başka bakanlara öneririm.