E-Dergi

İnsana çok şey öğreten eserler listelerinin en tepelerinde yer alabilecek bir eserdir. MÖ 100’de yazılan bu kitap, siyasetten, yani toplumu daha doğru yönetmek için organizasyon ve yönetim bilimlerinden, bahsetmez. Bu kitap, politik bir ortamda iktidara girmek için taktikleri anlatır. Örneğin, oy almayı sağlayacak şeyler olarak iltimas vermek, bol bol seçim vaadinde bulunmak, sürekli evine gelenlere sanki önemli insanlarmış gibi davranmak, daha önce hakkını yediğin insanlara emir kulu olduğu söylemek, rakiplerinin kirli çamaşırlarını araştırmak ve dedikodu yoluyla sürekli yaymak gibi koltuk kapmak için yapılabilecek taktiklerden bahseder. Yönetim bilgini artırmak veya erdemli insan olmaktan bahsetmez. İşte bu yüzden, koskoca Roma İmparatorluğu’nun, pek çok skandala, komploya sonuçta çöküşe gittiğini, daha MÖ 100’de anlar insan. Ve yine bu esere bakarak, egemen gibi gözüken büyük imparatorlukların ve büyük şirketlerin çöküşlerinin görebilirsiniz. Muhteşem.

Fichte’nin bir sözü vardır. Yapılan bir işin keyfini almak için üç şeyin çok kritik olduğunu söyler. Bunlardan birisi yapılan işin tarihi gelişimini, bir diğerinin ise yapılan işin felsefesini -yani niyesini- bilmek olduğunu söyler. Bu kitap, bazı küçük mutfak ve ev aletlerinin gelişimi üzerine basit ve küçük bir denemedir. Adının içini doldurmaz ancak yine de ev aletleriyle ilgili bir düşünce ufku açması için, bu konuda da kitap eksikliği olduğu için, okunabilir.

Aşağıdaki pek çok yorumda olduğu gibi ben de doğum günü armağanım olarak merak edip almıştım. Nautika olmasından anlaşılacağı üzere, deniz yolculuğudur bu kitap. Ege denizinde başlar, Boğazı geçip Karadeniz’in Türkiye kıyılarında devam eder, Batum’dan post alınır ve Ege’ye geri dönülür. Şu anda Batum’da şehrin merkezindeki anıtın da kaynaklandığı efsanedir bu. Truva savaşı ve sonrasında Roma’nın kuruluşuna kadar olan Aenidias destanının öncesi olması açısından, mitolojik olarak çok önemlidir. Bu eseri Türkçemize kazandıran hem çevirmeni hem de yayınevini tebrik ederim. Mitoloji ve tarih meraklılarına şiddetle öneririm. (Ayrıca, kitabın yavrusu olan sözlüğe de, kitap okur gibi sayfa sayfa okudum, günümüzde İngilizce’de olan pek çok sözcüğün, orjinallerinin latinceden önce Yunanca olduğunu görmek insanın ufkunu açıyor, batı medeniyetine ve diline bir gülümseme göndertiyor)

Roma gibi zamanında dünyaya hükmetmiş bir medeniyetin yükselişi ve çöküşü kritik önemdedir. Gibbon, Vegetius ve Titus Livus eserlerini en çok inceleyen en çok ders çıkartan uluslar olan İngiltere ve ABD birisi eskiden diğeri şu anda dünyayı yönetmektedir. Ayrıca, Yunanlıların deniz savaşlarını en fazla inceleyen ulus olan İngiltere de bir dönem bütün dünyaya deniz savaş gücüyle hükmetmişti. Tarihsel yazıların ve öğrenimlerin önemi işte bu yüzden büyüktür. Bu kitabı da büyük bir merakla alıp okudum. Ancak bu kitap, yukarıda bahsettiğim tarzda kitaplardan değildir. Dünyadaki büyük şirketlerin kurumsal kültürlerine mizahi bir gönderme yapmak için yazılmıştır sanki. Ancak bu beklenti ile okunmasını öneririm. Yönetim bilginizi artırma, hatalardan ders alma, kendi şirketinizdeki yönetim anlayışını değiştirme gibi daha yüksek beklentilerinizin olmamasını öneririm.

Yönetim Biliminin mucidi ve dünyanın gelmiş geçmiş en iyi yönetim kitabı olarak nitelendirdiğim Yönetim adındaki kitabı 1975 yılında yazan Peter Drucker’ın ismini görünce alıp okudum. Kitapta 10 tane makale var, sadece birincisi Peter Drucker’a ait. İkinci makale, zamanınızı doğru kullanma, daha doğrusu altınızda çalışanların yapması gereken işi kendinize iş edinmeme konusunda klasikleşmiş bir makaledir. Harvard Business Review’in hem makalelerinde hem de kitap şekildeki makale derlemelerinde genellikle karşılaşılan sorun şudur ki: akademisyenler tarafından yazılmışlardır. Onun için bir hipotezin neden ortaya atıldığını, bu hipotezin diğer benzer hipotezlerden nasıl farklı olduğunu, uygulanınca ne elde edeceğinizi anlatamazlar. Drucker’ın Yönetim’i, Pascale’nin Japon Yönetim Sanatı gibi şaheserler dururken akademik HBR serileriyle vakit kaybetmemenizi öneririm.