E-Dergi

Matematik dehası Leibniz'in içinde yaşadığımız dünya, bütün olası dünyaların en iyisi ve en mükemmeli olarak yaptığı çıkarıma karşı, Voltaire'in verdiği cevaptır. Ancak, Voltaire, konuyu o kadar yanlış anlamıştır ki insanların yaptığı hatalar ve şerefsizlikle kirlenen insanlık onurunun Leibniz'in bütün dünyaların en mükemmeli yaklaşımına cevap olduğu gibi bir yanılgıya düşmüştür. İçinde yaşadığımız dünya, gezegenlerden güneşten atoma, havanın içeriğinden akciğer yapılarına, denizlerdeki yaşamdan dağlarda ve ovalardaki şifalı bitkilere kadar Kuran'da pek çok ayette belirtildiği gibi mükemmel ötesi hazırlanmış bir dünyadır. Oysa, yine Kuran'da belirtildiği gibi insan, ahseni takvim suretinde yaratılmış, sonra sefillerin en sefiline çevrilmiştir, 4 özellik taşıyanlar müstesna olarak. Klasikler arasında gösterilen bu roman, bu bağlamda okunursa, hem çok hızlı okunuyor hem de Voltaire'nin çapsızlığı çok net ortaya çıkıyor.

Gogol'ün, çarlık döneminde, Rusya ve Rus kültürü hakkındaki tespitlerini Burun ve Palto gibi öyküleriyle yansıttığı gibi, Sabahattin Ali de Portakal, Millet Yutmuyor, Beyaz bir Gemi ve Çirkince gibi öyküleriyle Türk kültürünü yansıtır. Diğer Sabahattin Ali öyküleri ve romanları gibi muhteşem üstü bir eserdir. Gogol, Rusya'da ne ise, Sabahattin Ali de Türkiye'de çok daha fazlasıdır. Ancak, Rusya'da Dostoyevski gibi bir dev çıkmış, Sabahattin Ali'nin devamı Türkiye'de gelmemiştir, gelememiştir. Bu eserde özellikle bir öykü var; kitaba adını veren Sırça Köşk; devlet düşüncesini anlatır, Nietzsche gibi yerden yere vurur. Bravo güzel insan, Allah rahmet eylesin.

Sabahattin Ali'nin, Viktor Frankl'ın "İnsanın Anlam Arayışı"ndaki birinci olmadığı zaman ikinci olarak belirttiği anlamla başladğı Değirmen öyküsü muhteşem. Diğer öykülerde, Sabahattin Ali'den beklenilebileceği gibi hırsızlık/meslek şerefi/haysiyet gibi konular işlenmiştir. Güzel insan Sabahattin Ali'yi okuyun ve okutturun ki kültürümüzü yakından tanıyalım.

Sabahattin Ali'nin Kuyucaklı Yusuf'una göre okuması daha zor, Türkiye ve Türk kültürü ile ilgili pek çok farklı tespitin de içinde barındıran muhteşem bir eserdir. Bu romanda, okumuş/kültürlü gibi görünüp yüzde yüz cahil olan insanlardan, 3 kuruş para için en saf en tutumlu insanları dolandıran insanlara kadar, bugün de yaşanan bir Türk kültürünün izlerini görebilirsiniz. Ancak, bu kitapta başka bir sorgulama var: Stefan Zweig'in "Olağanüstü bir Gece"si tadında insan niye yaşar diye sordurur. Ve yine ancak, Viktor Frankl'ın "İnsanın Anlam Arayışı" gibi veya gerçek anlamda Kuran gibi cevabı vermez, okuyucuya sordurur, kendi de sorar durur Sabahattin Ali. Güzel insan, Allah rahmet eylesin.

Sabahattin Ali'nin Türkiye'yi ve Türk kültürünü anlattığı muhteşem bir roman. Hak/hukuk, meslek şerefi, haysiyet, insan niçin yaşar? nasıl yaşamalı? nasıl yaşamamalı? gibi konularda Rusların Dostoyevski'si varsa, Türkiye'nin de Sabahattin Ali'si var. Bu toplumdaki bu konular, senin anlattığın şekilde duruyor senelerdir güzel adam. Allah rahmet eylesin.