E-Dergi

Eserin dili sade ve anlaşılır. Yazar Batı'nın ilerlemeci tarih anlayışını ve üretmiş olduğu medeniyet kavramının içeriğini sorugluyor ve İslam Medeniyeti'nin "geri kalmışlığı" fikrine bir alternatif geliştiriyor. Bunları yaparken İslam'ın ve Batı'nın bilgi, medeniyet, ticaret, sanat gibi alanlara nasıl yaklaştığını ve bu yaklaşımların ne tür neticeler doğurduğunu mukayeseli bir şekilde gösteriyor. Eğer medeniyet tasavvuruna dair okumalar yapmak istiyorsanız bu eser güzel bir başlangıç olabilir. İslam dünyasının 200 yıldır yaşadığı kafa karışıklığının giderilmesi noktasında fayda sağlayacak bir eser.

Başlığı beğenerek 5 yaşındaki oğlumuza okumak için aldık. Her şeyden evvel kitap çok uzun. Yazar -Mahsun Kırmızıgül filmi gibi- her sayfaya onlarca bilgi ve mesaj yüklemek istemiş. Bu da çocuğun dikkatini bir hayli dağıtıyor ve asıl mesajdan koparıyor. Ayrıca bir veli olarak ben bile sıkıldım. Kitabın sonunda daha baharda gömülen meşe palamutlarının kocaman ağaç olması ise 5 yaşındaki oğlum için bile tuhaf bir bilgiydi. (Not meşe palamutları baharın bile olmaz aslında. Ta yazın sonunda olgunlaşırlar. Ayrıca en yavaş büyüyen ağaçlardan biri de meşedir.) 7-8 yaşında bir çocuk okursa belki daha faydalı olur. Ama yine de kitabın muhtevasının çocuklar için elverişli olduğu kanaatinde değiliz.

Bu eser Türkiye'de tefsir alanında yapılmış en ciddî çalışmaların başında gelenlerden biri. Yazar ilk dönem muhatablarının nüzûl öncesi, nüzûl dönemi ve sonrasındaki kitab tasavvurunu ortaya koymaya ve bu tasavvurdaki değişimi göstermeye çalışıyor. Eserde ilk ve ikincil muhatabların Kur'ân tasavvuru (tasavvurları) kimlik ve kitab bağlamında ortaya konmaya gayret ediliyor.

Konu ve konunun ele alınırken ortaya konmaya çalışılan tarz itibariyle değerli bir çaba. Ancak bu çaba başarılı bir netice vermemiş. Yazar bazı konularda çok keskin peşin kabullere sahib olduğu için bunları tarihî verilerle yeterince destekleyememiş. Bundan dolayı da eserin ideolojik neşvesi tüm eserin kalitesini olumsuz etkilemiş. Tarihî vaka ve düşüncelerin yorumlanış tarzı da bundan dolayı bazen eksik bazen de yanlış.

Dil devrimine sadakat uğruna "ve" bağlacını dahi kullanmayan ideolojik bir yazarın ortaya koyduğu bir eser. Bu ideolojik dil saplantısından dolayı da eseri -ortalama dil zevkine sahib bir insan olarak- anlamak neredeyse imkânsız. Alanda hususî bir araştırma yapmıyorsanız eseri anlamak için harcadığınız zamana yazık.