E-Dergi

Tunaya, 2.Meşrutiyet’i doğuran süreci, nasıl oluştuğunu ve nasıl devam ettiğini başarılı bir yazımla anlatmıştır. Tunaya, 1.Meşrutiyet ile 2.Meşrutiyet’i birbirinden farklı kılan siyasi ve hukuki kanunlara değinmiş, dönemin daha iyi kavranılmasını sağlamıştır. Meşrutiyet’in ilanı sonucu Türk toplumunun içinde bulunduğu çıkmazın dışarıdan göründüğü gibi olmadığı daha net anlaşılmıştır. İttihat ve Terakki, iktidarı ele geçirip bütün sorunlarla karşı karşıya kalınca 1876’ya ait eleştirdiği bazı ilkelere kendisi de dönmek durumunda kalmıştır. İttihat ve Terakki’nin özellikle 1911-1913 yılları arasındaki değişimine vurgu yapılmıştır. Aslında İttihat ve Terakki üzerinden siyaset felsefesine de giriş yapılmıştır. Fakat Tunaya, burada eleştirmekle beraber bütün olumsuzlukları İttihat ve Terakki’ye yıkmaz, muhalefet eleştirisi de vardır. Dönemin şartlarınca yapılıp yapılamayacak işlerin olduğunu söyleyip, İttihat ve Terakki’nin 2.Meşrutiyet’teki bazı olumlu işlerine de vurgu yapmıştır.

‘’Papazın evi cazibesinden, bahçe de parlaklığından bir şey kaybetmedi!’’ Kitabın bütün sırrı aslında bu cümle üzerine kuruluyor. Daha sonraki gelişmeler ise bu cümleyi açıklayan sekanslardan oluşmaktadır. Sarı odada yaşanan suçun görünürlüğü düşünme biçimimizi de etkilemektedir. Bu yüzden karşımıza 2 seçenek çıkıyor: Ya imkansızlığını kabul edip olayı kapatacağız ya da başka nedenlerden dolayı sırlara saklanan kişilere bu suçu yıkacağız. Hikâyeden asıl çıkartılması gereken mesaj aklımızın çalışma sistemi ile gözümün görme isteğinin birbirine olan karşıtlığıdır. Çoğu zaman gözümüzün gördüğünden hareketle mantıksal çıkarım yapmaya çalışırız ki bu da suçu imkansızlaştırıyor. Kahramanımız bu mesajı mahkemede çok iyi ifade ediyor. Suçluyu gözüyle görmek istemesiyle aslında hata yaptığını ve kendisini şaşırtmasına neden olduğunu fakat daha sonradan yalnızca mantığına uyarak suçu imkansızlaştırmaktan kurtarıp nasıl aydınlatabildiğini açıklayan iyi ve sürükleyici bir suç gizemi kitabıdır.

Kurt Kanunu özelde İzmir Suikastını, genelde ise Tanzimat’tan başlayıp Mustafa Kemal’in hakimiyetini sağlamlaştırmasına kadar geçen süreyi konu edinen tarihi bir romandır. Roman tarihi gerçeklikleri çok ciddi bir şekilde barındırır ve okurken sizden tarih bilgisi ister fakat bazı konuların kurmaca olduğunu da unutmamak gerekir. Kitap, Kara Kemal ve Abdülkerim’in kaçaklıklarını anlatırken Osmanlı’nın ve Türkiye’nin geçirmiş olduğu siyasi, ekonomik, kültürel ve ahlaki gibi sorunlara değinir. İlk bölümde Abdülkerim, daha sonra Kara Kemal ve son olarak Emin Bey üzerinden 3 bölüm şeklinde bu konulara değinilmiştir. Karakterler üzerinden çelişkiler de gösterilmiş, haklı haksız yaratma gibi bir durumda bırakılmamıştır. Kemal Tahir, Kara Kemal’i konuşturarak İttihatçılar ile ilgili genel bir değerlendirme de yapar. Kitabın yazıldığı dönem olan 1969’a dikkat edersek artık birçok kişi ve düşünce tartışılmaya başlanmış, Türkiye’nin içinde bulunduğu çıkmazlara ve yinelenen hatalara değinilmiştir.

Roman, siyasi olarak değişim sürecindeki 19.yüzyıl Rusya'sına odaklanır. Çernişevski bir devrimci olarak Rusya'da kurulacak yeni düzen için ''yeni insanlar'' tasarlamıştır. Romandaki karakterler Çernişevski'ye göre kahraman veya olağanüstü kişiler değil, olması gereken ve çağın ruhu olan kişiliklerdir. Roman karakterleri mantıksal egoizmi ilke benimsemiş ve ne yapacaklarsa kendi çıkar ve mutluluklarını düşünerek yapmaktadırlar. Her durumu mantıkla açıklayabilmenin mümkün olduğunun vurgulanması Dostoyevski tarafından Yeraltından Notlar'da eleştirilmiştir. Roman belirli bir bölüme kadar sürükleyici gitse de sonlara doğru konudan sapmalar yaşanmıştır. Romanın sonu ise yoktur, absürt bir şekilde bitirilip bazı konularda da iç tutarlılığının olmadığını düşünmekteyim. Çernişevski'nin üslubu ise ilgi çekicidir. Bir anda kendisi söze girip okuyucu ile sohbet edip edebiyattaki klasik estetik anlayışını eleştirir. Yayıncı ve çevirmen açısından ise gayet başarılı bir iş çıktığını söyleyebilirim.

Sınıf okuma listemizde olan bir kitaptır. Konunun gizemli olmasının yanında Sosyal Bilgiler ders içeriğine uygun bir kitaptır. 5-6.sınıf düzey öğrencilerini sosyal bilim alanlarıyla tanıştırırken tavsiye edebileceğim kolay okunabilir ve eğlenceli kitaplardan biridir.