E-Dergi

Hitler faşizminin kısa ve öz bir tarihi..
Okurken günümüz Türkiye'siyle karşılaştırma yaparsanız, daha bir keyifle okunuyor..
Çeviri ve editörlük özenli; değerli bir çalışma; çoğu Koç Üniversitesi yayını gibi..

Gençliğimden beri,Orhan Kemal okumamıştım.. Murtaza, öykü kitapları bundan 50 yıl önce okuduğum kitapları.Murtaza'ya bayıldığımı,öykülerinden çok keyif aldığımı hatırlıyorum.

Geçenlerde bir sohbette geçtiğinde bu romanı alıp okumak isteği doğdu içimde.60'lı yılların başı Türk toplumu ve İstanbul'unu yoksul bir ailenin genç kızını merkeze alarak anlatan akıcı bir roman.
Dialogları fazla,betimlemesi dozunda ve insanı sıkmayan rahat bir anlatım içeren eser, araştırmadım ama; muhtemelen tefrika olarak yayımlanıp sonra kitap olarak basılmış bir roman.O dönemin yaygın uygulamasının gereği olarak.Belki de bu nedenle,son bölümü alelacele toparlanıp bağlanmış izlenimi veriyor.
Romanın ilginç bir özelliği de;Orhan Kemal'in yaşamından izler taşıması.Sait Faik, Yaşar Kemal ve ismini vermediği bazı dostları da yerini almış anlatımda.Hatta, bu romanın yazılış öyküsü bile konu edilmiş.
27 Mayıs sonrası Türkiye'sini sosyalist bir yazarın gözünden okumak isteyenler için çok güzel bir eser..

Yerel tarih araştırması yapan biri olarak, Thickhackov ile yolum bir noktada kesişti.
19. yüzyılın yetiştirdiği muhteşem bir bilim adamı olan bu kişinin bölgemle ilgili yazdıklarını Türkçeye çevirerek hazırlamakta olduğum kitaba ekledim.
Yazarın "Türkiye Mektupları"nın çevirisini de hemen edindim, çalışmama katkısı olabileceği düşüncesiyle.
Ancak, sonuç tam bir hayal kırıklığıydı.
Çevirisindeki sorunlar nedeniyle zorlanmama karşın, okumada direndim.,
Ta ki, 43. sayfadaki dipnotu okuyana dek.
Anabazis'in yazarı Ksenofon ile ilgiliydi bu dipnot ve çevirmen arkadaş, "Ksenofon'un Pers ordularında bulunup deneyimlerini yazıya döktüğünü" belirtiyordu. Oysa, antik dünyanın en önemli eserlerinden biri olan Anabazis, Pers ordularıyla savaşan Yunan birliklerinin yenilgileri sonucu ülkelerine ulaşmak üzere Anadolu'yu kat ederek ülkelerine ulaşmalarını konu eder ve antik dönem Anadolu'su için çok önemli bir kaynaktır.

Bu noktadan sonra, okumaya gayret etmeme karşın; devam edemedim ne yazık ki..

27 Mayıs "İhtilâli"nin ardından doğup, temel eğitimini doğal olarak "ilerlemeci, aydınlanmacı, laik cumhuriyet" anlayışı üzerinden alıp; Cumhuriyetçi bir aile kökeninden gelip de gençliğinizde Deniz'lerin, Mahir'lerin anti-emperyalist sosyalist milliyetçi yapısından etkilendikten yıllar sonra, Cumhuriyet'in yanlış temeller üzerine kurulduğunu öğrenmek gerçekten çok can acıtıcı oluyor..

Kabullenmesi bizim kuşak için çok zor ama; tarihsel kanıtlar yüzyıllardır bir arada yaşadığımız halkların sürgünü, katli ve mallarına el koyma temelinde hâlen vatandaşı olduğumuz ülkenin yükseldiğini gösteriyor..

Ümit Kurt'un bu çalışması, İttihat ve Terakki anlayışı ve kadrolarının Cumhuriyet'in kuruluşu ve yerleşmesindeki ağırlığını çok net bir şekilde ortaya koyuyor.

Aynı anlayışın "devlet aklı" olarak hâkim olduğu ülkemizde huzursuzluk ve ölümlerin önü alınamıyor; kardeşçe yaşamanın yolu bulunamıyor ne yazık ki..

İtiraf edeyim ki, bu kitabı İlban Ertem resimlediği için aldım..

Ama okuduktan sonra Emrah Serbes'in de tadına vardım..
Sıcacık, çarpıcı, düşündürücü bir öykü..