E-Dergi

kitap biraz da oğuz ve aykutu kollamak maksadıyla yazılmış gibi duruyor ancak bu kitaptan sonra oğuza bakış açım olumsuz yönde değişti! bu arada kitapla ilgili maalesef iyi şeyler söyleyemeyeceğim tarihler(sezonlar) genelde yanlış verilmiş. Özensiz bir çalışma olmuş...Mesela B. Tut'un Aykut Kocaman kitabıyla, iletişimin futbol serisi, Zaman kitabın futbol kitaplarıyla ya da batılı örneklerle kıyaslandığı vakit kitabın özensizliğini daha iyi anlayabiliyorsunuz.

Her şeyden önce yazarı tebrik etmek lazım. Çünkü Cengiz Aytmatov gibi büyük bir ustanın daha da fazla tanıtılması için yapılan her çalışma takdiri hak etmektedir. Orhan Söylemez konunun hakimi olduğu su götürmez bir akademisyen. Kitap bu güne kadar Aytmatov’la ilgili olup, karşımıza pek çıkmamış (ya da dağınık halde bulunan) bilgilerin bir arada sunulması bakımından önemli bir eser. Dil ve üslubun da gayet iyi olduğunu; Aytmatov severleri tatmin edeceğini ifade etmeliyim. Ancak Aytmatov’un özellikle 1990 öncesi beyanatlarına dayanarak onun ateist olduğunu iddia etmek çok da doğru gelmedi bana. Çünkü Aytmatov, Türk Cumhuriyetlerindeki Türk okulları sebebiyle bulunduğu ortamlarda Müslümanlığını vurgulamıştır. Ancak nihayetinde o bir entelektüeldir ve dinlere bakışı yalın bir müslümandan farklıdır. Ama neticede o inançsız bir insan değildir. Peki bu çok mu önemli? Edebi olarak değilse bile (çünkü onun yazarlık kalitesi tartışılmazdır) onu seven pek çok Müslüman okuru için önemli. Zaten Aytmatov adı ilk duyulmaya başlandığında onun Türk değil bir Sovyet o da olmadı sadece Kırgız olduğu da iddia edilmişti. Ama o bu sıralar ısrarla Türk kimliğinin üzerinde duruyor. Netice itibarıyla Orhan Hoca başarılı ve alanında önemli bir eksikliği giderici bir eser koymuş ortaya.

Beşir Ayvazoğlu, Tarık Buğra''nın bir methiyesini bile aldığı en önemli ödüllere müsavi tutuyor. Bu da Buğra''nın ne kadar büyük bir edebiyat adamı olduğunun bir işareti olsa gerek. Bu kitapta B.Ayvazoğlu önce küçük bir portresini yazdığı merhum Buğra''nın geniş bir biyografisini çıkarıyor. Tabii o güzel Türkçe''sinin eşliğinde. Hem Tarık Buğra hem de Beşir Ayvazoğlu''nun sağlam birer okuruysanız almak için hiç düşünmemelisiniz.

Yurt dışındaki Türk Okulları Türk milletinin son asırlardaki en büyük projelerinden birisi. Bu hareketi anlamak için bu kitaba bir göz atmak ve M.Ali Kılıçbay, Gülay Göktürk ve C.Aytmatov’un yazdıklarını birkaç kez okumak gerekiyor. Kim ne derse desin bu okullar Türkiye’nin en organize sivil toplum hareketi gibi görünmekte. Emeği geçenleri takdir edemiyorsak bile en azından saldırgan bir üslupla tenkit etmemek lazım diye düşünüyorum. Kitap ise Türkiye’nin değişik kesimlerinden (buna Aytmatov’u da dahil etmeliyiz) pek çok aydının bu okullardaki izlenimlerini aktarıyor. Bu okulların eğitim felsefesinin Türklerin İslam’ı algılama biçimlerinin bir yansıması olduğunu da söyleyebiliriz. Çünkü, bu okullara cevaz vermeyen sistemler İran-Arap ülkeleri ve Taliban rejimiydi! Bu da ilginç bir husus olarak göze çarpmakta! Şu an pek idrak edemiyor olabiliriz ama bu okullar Türkiye için uzun vadeli bir başarıdır.

Onlar Da İnsandı romanında bir çocuk olarak gördüğümüz Selim Çilingir artık büyümüş ve Kırım'a dönmüştür. Ancak küçük bir fark vardır. Çünkü Çilingir'in Selim artık Selim Çilingirov olmuştur. Aldığı eğitim onu komünist sisteme sıkı sıkıya bağlarken Kırım Tatarlarının kültürüne tezat tavırlar sergilemektedir. Ancak roman Selim'in muhasebesi ve komünist ideolojiyle özellikle Kırım gerçeğinin pek uyuşmadığını göstermektedir. Zaten roman boyunca da Selim ciddi bir dönüş yaşayacaktır. Cengiz Dağcı'nın başarılı üslubu ve Kırım merkezli bir başka romanı da budur. Kırım ve Dağcı sevdalılarına tavsiye edilir.