E-Dergi

Bu kitap 2. Millet Meclisine bağımsız Gümüşhane milletvekili seçilen Kadirbeyoğlu Zeki beyin hatıratı olup akıcı bir üslupla yazılmış Türkiye Cumhuriyetinin kuruluşu ile cereyan eden hadiseleri nakletmektedir. Bir hadise hakkında doğru kanaate varmak için, o hadise hakkında çeşitli kaynaklardan malumat almak gerekir. Hatıratlar bu bakımdan önem taşır ve hadiselere ışık tutarlar. Kağıdı ve basımı güzel, yormadan okunması için iri harflerle basılmış mutlaka okunması elzem olan bir kitap.

1937 Dersim isyanı üzerine yazılmış bir kitap. Ancak çok iyi işlenmesi ve derinlemesine incelenmesi gereken bir mevzu olmasına rağmen çalışma biraz yavan kalıyor. Bu da herhalde bu mevzuda yazılmış eser azlığı ve döküman eksikliğinden olsa gerektir. Gene de yazarına teşekkürler. Kitap sığ da olsa Dersim ve isyan hakkında çok şey öğretiyor.

Nemrut Mustafa Paşa adında bir mel'un hainin kısa hikayesi, bu millete yaptığı kötülükler, ingiliz uşaklığı, marifetleri. İbretle okunması gereken bir tarih kesiti. Masum insanların kanına giren mel'un ne maksatla kimlerin sayesinde zulmediyor; ibret vesikası bir kitap.

Konuşma dili ile yazılmış bir çırpıda okunan müthiş bir kitap. İki kere Moskova'ya giden Dr Rıza Nur ruslarla yapılan muahedeyi, temin edilen silah ve para yardımını, rusların dış siyasetini anlatıyor. Türk ordusunun Afyon-Eskişehir hattından Sakarya'ya çekilişini müteakip cephemizi gezerek meclise gerekli raporu sunuyor, gördükleri aksaklıkların düzeltilmesine gayret sarfediyor. Yakın tarihimizde adı geçen meşhur isimlerin tahlillerini yapıyor, icraatlarını anlatıyor. Hülasa Türk ordusunun İzmir'e girişi ile son bulan kitap, o günlerin perde arkasını aksettiriyor.

Ali Fuat Cebesoy Paşa'nın bu hatıratında Milli Mücadelede Moskova'da büyükelçi olarak bulunduğu sırada dünya siyasi ahvali, sovyetlerin siyaseti ve özellikle bizimle münasebetleri anlatılıyor. Bilhassa tarihi incelemelerde bulunanlar için mühim bir kaynak olan kitabın, gayesi bu olmayanlara biraz ağır geleceği kanaatindeyim.