E-Dergi

Batılıların "ilkeller" diyerek kategorize ettiği insanları samimi bir bilgi tekniğiyle yorumlayan Bruhl, geleneksel toplumların en önemli özelliği olan "inisiye" olmayı yorumlarının merkezine alarak bize birçok tanıklıkla geniş bir panorama sunuyor. Bruhl'un "mistik" ve "katılım yasası" dediği şeyi modern olmayan toplumlarda mihenk taşı olan manevi perspektif olarak okumak en doğru yaklaşım olsa gerek. "İlkel Toplumları" inisiyasyonun şekillendirdiğini açık bir şekilde görüyoruz. "Birey" denilen kavramın geleneksel toplumlarda modern zamanlardaki gibi bir karşılığının olmadığını da anlıyoruz. Batı merkezciliğin ipliğini pazara çıkaran namuslu bir fikir işçiliği bizi bekliyor bu eserde.

Söyleşi tarzında iki müslüman arifin öğretilerinin ana temaları açımlanmış. Soruları soran kişinin (Laricani) hakkını teslim etmekle beraber çağdaş filozof Dinani'nin nüfuz edici perspektifiyle demleniyoruz. Molla Sadra'nın ''Cevheri Hareketini'' anlatırken ''Cilve-i Rabbani'' açıklaması ve bu cilvenin bildiğimiz anlamda bir hareket olmadığını sezdirmesi sonra ''Huzuri Bilgi'' konusundaki anlatımı, bilgi ve varlığın nasıl aynı şey olduğunu önümüze sanki hiç zor bir konu değilmiş gibi sermesi okuyanı heycanlandırıyor. Derinlik mevzubahis olduğunda mezhep ve meşrebin üçüncü plana düşmesi gerektiğini gayet net görebiliyoruz.

Guenon'un eserlerine en iyi giriş kitabı. Sadece neo-ruhçu sapmaların saçmalık ve tehlikelerini değil aynı zamanda geleneksel bakışaçısının ilkelerini de öğreniyoruz. Neo-ruhçuluğun ne kadar avam ve bir o kadar da tehlikeli bir pratik olduğunu metafizik açısından ortaya koyarken Guenon'un titizliği bizi hayran bırakıyor. Modern - maneviyatçı sapmaların geleneksel doktrinlerin tersinden bir parodisi olduğunu net bir şekilde görüyoruz.
Tercüme daha önceki çeviriyle karşılaştırılamayacak kadar güzel. Çevirmen, Guenon'un eserlerini başka yayınevinde genç çevirmenlere çevirttirerek editörlüğünü yapıyordu ama bu ve bir kaç kitap yayınlanmamıştı. Belli ki çevirmenimiz işi yarım bırakmamış ve bu kitapları kendisi çevirmiş ve çok da iyi yapmış. Kendisini ayrıca tebrik ediyorum.

İslamı anlamak demek dinin en açık şekilde bilindiğini zannettiğimiz umdelerine derinlemesine yani varoluşsal ve varoluşötesi varlığımızla yeniden ışık tutmak (nurlanmak) demek. İnsanı, rahmani şekilde saran pasajlarla buluşuyoruz okurken (olurken). Eylerken ve söylerken ne yaptığımızı velayet bakışıyla açıklıyor bize Bilgelerin Sonuncusu. Zamanın çölünde (ahir zaman) derinlerden su (hayat) çekiyor bize Maneviyat Sakimiz. Son Çağ'ın eğitimiyle bulanmış, dağılmış zihinlerimize Son Çağrı'yla düzen getiriyor.

İslam'ın 13. yüzyılda metafizik (mistik) yaşantısının felsefe diline aktarılarak irfan geleneğinin oluşmasını, kavramları da irdeleyerek açıklayan ders konuşmalarının kitaplaştırılmasından oluşan tasavvufa giriş tarzında iki dersten oluşan bir kitap. İzutsu, İbni Arabi ve Vahdet-i Vücut geleneğine vukufunu gözler önüne seriyor. Fakat konuşmanın yazıya geçirilmesinden mi kaynaklı bilmiyorum bazı akmayan yerler ve tercüme aksaklıkları var. Ama konuya kendinizi iyice verdiğinizde zorlukları kolaylaştırıp okumanın tadına varabiliyorsunuz.