E-Dergi

İlber Ortaylı'dan güzel bir eser. İmparatorluğun en uzun yüz yılı kabul edilen 1800'lü yıllrdaki gelişmeler önce 1808'de senedi İttifak, ardından 1839 Tanzimat, sonra 1856 Islahat Fermanları, 1858 tapu yönetmeliği, ve en son 1876'da Birinci meşrutiyet, anayasa ve parlamenter döneme geçiş ile son bulan yoğun dönemler. Kadınlar ilk kez çalışma ve eğitim hayatına geçişi, ilk laik eğitim kurumlarının hayata geçmesi, çok eşliliğin terkedilmeye başlanması. Bu günümüzün nasıl şekillendiğini görmek için edinilmesi gereken temel bilgiler. Sadece tarih sevenler değil, bugünü anlamaya çalışan herkesin okuması gereken bir kitap.

Osmanlı kurumlarını yapısal olarak açıklayan ve İ.Ortaylı'nın genellikle, yaptığı konuşma metinlerinden derlenmiş bir kitap. Bu arada kitapta anlayamadığım bazı anlatımlar oldu. Mesela; İstanbul'un fethi sırasında, şehir Osmanlı askerlerine derhal teslim edilmediği için, askerlerce yağmalandığını, çünkü kuralın bu olduğunu söylüyor. Bu kuralı kim nasıl, ne zaman koymuş? Oruç Bey tarihinde, İstanbulun fethi ile ilgili ayrıntılı açıklamalar var, yapılan yağmaların, esir edilen, cariye yapılan Rum kızlarının detaylı açıklamaları var, ama bunun bir kural olduğuna dair bir izah yok. Sonra, diyelim ki bu bir kural. O zaman 1. dünya savaşı sonunda Anadolu'yu Yunanlılara teslim etmediğimiz için yapılan yağma, talan ve yakmaları, bu kural çerçevesinde normal, olağan mı karşılayacağız? Bizimkiler yaptığı zaman; kural, başkaları bize yaptığı zaman: vahşilik, barbarlık... Ben bu yaklaşımın bilimsel açıklamasını çok merak ettim. Evet, bunlar izahı gereken konular. Bir diğer anlamadığım husus da şu oldu; Yazar, Akkoyunlu'ların hükümdarı Uzun Hasan'ın annesinin, bir Pontuslu Rum olduğu için Osmanlılara düşmanlık beslediğini, çünkü onun bir Pontuslu Rum çocuğu olduğunu söylüyor. Peki Uzun Hasan'ın annesi Rum'muş da Fatih'in, Beyazıt'ın, Selim'in, Kanuni'nin ve diğerlerinin anneleri Türk müymüş. Bu nasıl bir açıklamadır. İ. Ortaylı gibi bir büyük tarihçinin, bundan sonraki kitaplarında bunun da izahatını yapacağına dair inancım sürmektedir.

Dell Compuer’in kurucusu ve CEO su Michael Dell,
General Electric’in CEO su Jack Welch,
IBM’in kurucusu ve CEO su Lou Gerstner,
Intel’in kurucu ve CEO su Andy Grove,
Microsoft’un kurucu ve CEO su Bill Gates,
Southwest’in CEU su Herb Kelleher,
Wall-Mart’ın kurucusu ve CEO su Sam Walton’un çalışma prensipleri, piyasa stratejileri, şirket yöneticilikleri, bireysel ilişkileri, ticari ilişkilerinden yola çıkarak, başarılarını sağlayan temel nedenleri ortaya koymaya çalışan bir kitap.
İşletme yöneticileri için belki basit kalabilir ama, işletmecilik mesleğine yeni atılanlar, öğrenciler ya da işletme sahipleri için,ooo ticari hayatta başarılı olmanın temel noktalarını kazandırabilir. Mesela, Wall-Mart’ın kurucusu Sam Walton’un rakiplerini geçmek için nasıl düşük fiyatla mal satabildiğini, bunu sağlamak için aracıları ortadan kaldırıp doğrudan üretici ile nasıl temas kurduğunu, mağaza yeri seçerken nelere dikkat ettiğini öğrenmek ilginç fikirler kazandırabilir.

Çeşitli yazarlarla yaptığı söyleşilerin kitaplaştırılmasından ibaret bir çalışma. Büyük çoğunluğu önceki kitaplarında da geçen tekrarlardan oluşuyor. Yalçın Küçük'ün son kitaplarında zaten tekrarlar sıklaşmaya başladı. Fakat bu kitaptakiler bütünüyle diğer kitaplarında bulunan konular. Bir de Y.Küçük, söyleşilerinde daha çok kesin ifadelerde bulunuyor. Söyleşi sırasındaki üslubuna bakarak bunun bir heyacan dalgası sonucu olduğu görülebiliyor belki ama, bu söyleşiler kitaba yansıdığında, tez durumunda bile olmayacak hususları kesin ve şaşmaz doğrular olarak okumak yazarın ciddiyetini zedeliyor. Çünkü bir bilim adamı her zaman yanılabileceği ihtialini aklının bir kenarında tutmalıdır. Gerçi Y.Küçük'ü pek ciddiye alan da kalmadı. Bir konu savunacak olsam, Y.Küçük de böyle söylüyor diyemiyorum. Çünkü karşınızdaki ikna edeceğiniz varsa da, sırf Y.Küçük referans gösterildiği için alaya alınabiliyorsunuz.

Soru cevap şeklinde hazırlanmış ve sağlık kültürü vermeyi amaçlayan güzel bir çalışma. Sağlık bir yaşam için sağlıklı bir kalbe sahip olunması yönünde, beslenme alışkanlıklarımızı düzenleme, çevresel faktörlerden olumsuz yönde en az etkilenme, çevresel faktörleri mümkün olduğunca lehimize çevirebilme konularında önerilerde bulunan, bazı istatistiki bilgilerle genel sağlık düzeyi ve politikaları hakkında aydınlatıcı bilgi veren bu kitap sağlığına önem veren herkes tarafından mutlaka okunmalı.
Ben bu kitabı okuduktan sonra, sebze ve meyve ağırlıklı beslenmeye daha fazla önem verirken yağlı ve şekerli yiyiceklerden uzak durmam gerektiğine inandım.